EYT bekleyenler yeni yıla mutlu girecek! 4A, 4B, 4C’liler dikkat! 46,47,48,49 yaşında HIZLI EMEKLİLİK! BAĞ-KUR’luya PRİM İNDİRİMİ + hızlı emeklilik! Stajyer sigortası...

EMEKLİLİK için yaşı bekleyenlere yönelik düzenleme için çalışmalar son sürat devam ediyor. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Bilgin, 'EYT sorunu emeklilikle ilgili bir sorun, yaşla ilgili bir problemdi. Emeklilik yaşının yükseltilmesiyle ilgili problemdi, çözüm aşamasına geldik. Onunla ilgili dosyayı tamamladığımızda kamuoyuyla paylaşacağız' açıklaması yaptı. Bu açıklamalar EYT'lileri heyecanlandırırken, düzenlemenin de hızla hayata geçeceği beklentisi oluşturdu. Hem formüller hem de süreç merak konusu oldu.YIL VE PRİM KRİTERİ İlk formülde 8 Eylül 1999 tarihi öncesinde işe girenlerden prim ve yıl şartını tamamlayanların emekli edilmesi üzerinde duruluyor. Eğer bu formül hayata geçerse yıl ve prim şartını tamamlamış herkese düzenleme çıkar çıkmaz emeklilik yolu açılacak. Bu 2 şartı tamamlayamayanlar da tamamlayınca emekli olabilecek. YAŞ SINIRI OLUR MU? Yaşa takılanlara emeklilik için bir yaş sınırı da getirilebilir. Bu durumda prim ve yılı tamamlayanların emeklilik için bu yaşı da doldurması gerekebilir. Bu yaş sınırı da mesela 50 olabilir. Bu durumda emeklilikte 6-8 yaşa varan avantaj ortaya çıkabilir. KADEMELİ EMEKLİLİK Prim gün sayısını doldurup yaşı bekleyenler için bekleme süresini 2-3 yıl düşürmek gibi imkanlar da seçenekler arasında bulunuyor. Bu seçenek, 8 Eylül 1999 tarihinden önce sigortalı olanlarda istenen yaş koşulunun kademeli düşürülmesini içeriyor. 8 Eylül 1999'dan önce sigortalı olup emeklilik için yıl ve prim şartını tamamlayanlar bu formülle şimdikinden daha erken yaşta emekli olabilecek. Bazı EYT'liler yasa çıkar çıkmaz emekli aylığına hak kazanabilecek. PRİMİ AZ OLANA DA KOLAYLIK Bir diğer formül de kısmi emeklilikle ilgili. Primi az olanlara yönelik kısmi emeklilikte kadınlarda 58'e, erkeklerde 60'a varan yaş şartları söz konusu oluyor. Bu yaş şartının esnetilmesi de çalışmalarda gündeme gelecek. STAJYERLER MÜJDE BEKLİYOR Ayrıca geçmişte staj yapanların da EYT kapsamına alınması bekleniyor. Bu konuda yeşil ışık Bakan Bilgin'den geldi. Bakan Bilgin, stajda emeklilik sigortasının yapılmadığını belirterek, 'Bu konunun yeniden ele alınması gerekiyor. Ben bu konuda bir çalışma yaptırıyorum. Bunun sonuçları ne olur? EYT kapsamında da bunu değerlendirmek gerekir çünkü. EYT çalışmamız tamamlandığı zaman, o dosyamız bittiği zaman bu soru da aydınlanmış olur. Bu sorunun yanıtını da orada vermiş olacağız' açıklaması yaptı. Beklenen olursa stajını 8 Eylül 1999 öncesinde yapmış ancak çalışmaya daha sonra başlamış olanlar, borçlanma yaparak sigorta başlangıcını staj tarihi yapabilecek. Bu sayede EYT kapsamına girebilecek. BAĞ-KUR'LUYA YENİ PRİM Bakan Bilgin, Bağ-Kur'lular ile ilgili de açıklama yaparak 'Esnafın bazı sorunları mevzuatla ilgili sorunlar. Prim gün sayısındaki farklılık ciddi bir sorun. Bunu eşitlememiz lazım. Bunu eşitleyecek bir düzenlemeyi yapacağımızı size söyleyeyim. Burada emekliliği hak etme şartlarını standardize etmemiz lazım' demişti. Bağ-Kur'luların prim şartlarını düşürecek düzenlemenin de EYT çalışmaları sırasında masaya yatırılması bekleniyor. SÜREÇ NASIL İLERLEYECEK? Çalışma Bakanı Vedat Bilgin canlı yayında basın mensuplarının sorularını yanıtladı. Bakan Bilgin 2023 asgari ücret ve EYT ile ilgili önemli açıklamalarda bulundu. Tüm işverenleri zorunlu olarak protokole uymak zorunda olduklarının altını çizmek isterim. Biz kamu işveren sendikasına bağlı değil, o protokol bizi bağlamaz düşüncesi saçma sapan bir düşüncedir. Bizim paydaşlarımızın bir uzlaşmayla vardığı çerçeve anlaşmasıdır. STAJ EMEKLİLİĞE DAHİL EDİLECEK Mİ? Emeklilik için sadece staj yapmak yetmiyor. Staj sigortasının yatması ve primlerin ödenmiş olması da şart. Konu hem işçilerin hem de sendikaların yakın takibinde.. Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Öğretim Görevlisi Tarkan Zengin, konuyla ilgili şu değerlendirmeyi yaptı: 'Staj süresince biliyorsunuz hastalık sigortası ve iş kazaları, meslek hastalıkları için prim yatıyor. Uzun vadeli sigortalılık kolları dediğimiz yaşlılık, malullük, ölüm primleri yatmadığı için o tescil tarihi olarak kabul ediliyor. Hizmete başlangıç tarihi olarak kabul edilmiyor. Eğer bu olursa kişilerin stajla sigortalılık süresi arasındaki süre kadar geriye götürme ihtimali olabilir.'EYT BEKLEYENLERİN YAŞ ORTALAMASI KAÇ? Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) olarak ifade edilen grubun yaş ortalamasının yaklaşık 48-49 bandında olduğu biliniyor.EYT DÜZENLEMESİNDE HANGİ FORMÜLLER MASADA? Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) uzun süredir Türkiye'nin gündeminde yer alıyor. Bununla beraber EYT meselesi, SSK, Bağ-Kur ve memurları da kapsayan çok kapsamlı bir konu olarak dikkat çekiyor. Herkesin yaşları ve çalışma hayatı farklı olduğundan EYT düzenlemesi için Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nı zorlu bir dönem bekliyoDAHA AZ MAAŞLA ERKEN EMEKLİLİK FORMÜLÜ NEDİR? Almanya'da daha önce uygulanan formüle göre sigortalıya bir teklif sunuluyor. Emeklilik için kaç yıl kalmışsa her yıl için belli oranda kesinti yapılıyor. Burada kesinti oranı yıllık yüzde 2 oluyor. Yani emekliliğine 4 yıl kalmış birisinden yüzde 8 kesinti yapılıyor. Böylece daha az maaşla daha erken emeklilik ortaya çıkıyor.EYT'DE FİNLANDİYA MODELİ NEDİR? EYT'de bu modelde Almanya'da uygulanan sisteminde olduğu gibi belli oranda kesinti belirleniyor ve sigortalı kesintiyle erken emekli oluyor. Ancak yasanın söylediği yaşa gelip emeklilik şartları oluşunca kesinti ortadan kalkıyor.EYT'DE KISMİ EMEKLİLİK FORMÜLÜ NEDİR? 9 Eylül 1999 öncesinde sigortalı olanlar 10 yıl prim ödeyerek emekli olabiliyor. Buna kısmi emeklilik deniliyor. Böylece 3600 günü tamamlayanlar kadınsa 50 erkekse 55 yaşını da doldurmak şartıyla emekli solabiliyorlar. Emeklilik yaşını 3600 günü ya da 50-55 yaş şartını tamamladığı tarih belirliyor. Ancak EYT kapsamında 3600 günü olanlar için kadınsa 50 erkekse 55 yaşını tamamlayanların emekli edilmeleri bir formül olarak duruyor.'SÜRENİN TAMAMLANMASI' FORMÜLÜ NEDİR? Bu formülde ise 99 öncesindeki emeklilik şartları dikkate alınıyor. Yani kadınlarda 20 yıllık (7200 gün) erkeklerde ise 25 yıllık (9 bin gün) sigortalılık süresini tamamlayanların yaş şartına bakılmadan emekli olması durumu ortaya çıkıyor. 2021 yılından 25 yıl geriye gittiğimizde 1996 yılı ve öncesinde sigortalı olanlar bu kapsama giriyor. Yasa çıktığında geriye doğru 25 yıl gidilerek erkek hak sahipleri bulunmuş olacak. Kadınlarda ise geriye doğru 20 yıl gidilecek. Bugün için 9 Eylül 1999 öncesinde sigortalı olmuş kadınlar için bu süre dolmuş durumda.PRİMİN TAMAMLANMASI' FORMÜLÜ NEDİR? Buna göre 9 Eylül 1999 öncesinde işe girenler için ilk sigortalı oldukları tarihe göre 5000 ile 5975 gün arasında prim gerekiyor. Burada primini tamamlayanların yaşına bakmadan hak sahibi olması durumu ortaya çıkıyor.