Bilim insanlarının geliştirdiği gelişmiş simülasyonlar, bu sıra dışı şeklin şiddetli çarpışmalarla değil, yavaş ve nazik bir yerçekimsel çökme süreciyle meydana geldiğini ortaya koyarak, gezegen oluşumuna dair mevcut teorileri güçlendiriyor.
KARDAN ADAM ŞEKLİNDEKİ UZAY CİSİMLERİNİN GİZEMİ AYDINLANIYOR
Güneş Sistemi'nin en uzak ve en ilkel cisimlerinden biri olan Arrokoth'un sıra dışı "kardan adam" benzeri şeklinin nasıl oluştuğuna dair yeni bulgular ortaya çıktı.
Bilim insanları, yapılan bilgisayar simülasyonlarının, Arrokoth'un iki loblu yapısının yerçekimsel çökme süreciyle meydana gelmiş olabileceğini güçlü şekilde desteklediğini açıkladı.
ARROKOTH: KUİPER KUŞAĞI'NIN İLKEL TANIĞI
Arrokoth, Kuiper Kuşağı'nda yer alıyor. Neptün'ün yörüngesinin ötesinde bulunan bu geniş ve buzlu halka cüce gezegenler, kuyruklu yıldızlar ve gezegenlerin yapı taşları olarak kabul edilen gezegenimsileri barındırıyor.
Arrokoth, Dünya'dan gönderilen bir uzay aracı tarafından ziyaret edilen en uzak cisim olma özelliğini taşıyor. 2019 yılında New Horizons uzay aracı tarafından yakından incelenen cisim, iki loblu yapısıyla dikkat çekmişti. Gökbilimciler, Kuiper Kuşağı'ndaki cisimlerin yaklaşık %10 ila %25'inin Arrokoth gibi iki loblu, yani fıstık ya da kardan adam şeklinde olduğunu tahmin ediyor.
YERÇEKİMSEL ÇÖKME TEORİSİ GÜÇLENİYOR
Daha önce yapılan çalışmalar, Arrokoth'un şekli, bileşimi ve yüzeyindeki az sayıdaki kraterin, iki lobun aynı anda ve şiddet içermeyen bir süreçle oluştuğuna işaret ettiğini ortaya koymuştu. Bu sürecin "yerçekimsel çökme" olarak bilinen mekanizma ile gerçekleşmiş olabileceği öne sürülüyordu. Ancak sürecin ayrıntıları net değildi.
Michigan Eyalet Üniversitesi'nden araştırmanın baş yazarı Jackson Barnes ve ekibi, bilgisayar simülasyonlarıyla bu sürecin detaylarını modelledi. Çalışma, Michigan State University araştırmacıları tarafından yürütüldü ve sonuçlar Monthly Notices of the Royal Astronomical Society dergisinde yayımlandı.
54 SİMÜLASYON, 10 PARÇACIK
Araştırmacılar, her biri yaklaşık 2 kilometre yarıçaplı 10 parçacık içeren bir çakıl bulutunu temel alan 54 ayrı simülasyon gerçekleştirdi. Gerçek çakıl bulutlarının yaklaşık 10 milimetre boyutunda parçacık içerebileceği düşünüldüğünde, bu model düşük çözünürlüklü bir temsil olarak değerlendiriliyor.
Simülasyonlar, bazı durumlarda iki küçük gezegenimsi cismin birbirinin etrafında dönmeye başladığını ve yaklaşık 5 metre/saniye ya da daha düşük hızlarla temas ederek birleştiğini gösterdi. Bu süreç sonunda "temas ikili sistemi" adı verilen çift loblu yapılar oluştu.
Barnes, bazı simülasyon sonuçlarının Arrokoth'a oldukça benzediğini belirterek, "Bu süreci baştan sona doğrulayan bir modeli ilk kez net biçimde görebiliyoruz" dedi.
