Türkiye’nin bilim yatırımı açıklandı: 2026 Ar-Ge bütçesi ne kadar?
Türkiye’nin bilim, teknoloji ve yenilik kapasitesini artırmaya yönelik yatırımlar için ayrılan kaynak belli oldu. TÜİK verilerine göre merkezi yönetim bütçesinden 2025 yılında araştırma ve geliştirme (Ar-Ge) faaliyetlerine 253 milyar 544 milyon TL harcama yapıldı. 2026 yılı için ise bu alana ayrılan başlangıç ödeneği 308 milyar 568 milyon TL olarak belirlendi. Ar-Ge bütçesinde en büyük pay üniversitelerin yürüttüğü bilimsel araştırma çalışmalarına ayrıldı.
Türkiye İstatistik Kurumu, "Merkezi Yönetim Bütçesinden Araştırma Geliştirme Faaliyetleri İçin Ayrılan Ödenek ve Harcamalar-2026" bültenini yayımladı. Türkiye'nin bilim, teknoloji ve yenilik alanındaki yatırımları için ayrılan kamu kaynakları artmaya devam ediyor.
(Görsel takvim.com.tr grafik ekibi tarafından hazırlanmıştır)
Merkezi yönetim bütçesi verilerine göre 2026 yılında araştırma ve geliştirme (Ar-Ge) faaliyetleri için 308 milyar 568 milyon TL ödenek tahsis edildi. 2025 yılında ise merkezi yönetim bütçesinden Ar-Ge çalışmaları için gerçekleştirilen harcama 253 milyar 544 milyon TL olarak gerçekleşti.
Merkezi yönetim bütçesinden Ar-Ge faaliyetleri için 2026 yılında 308 milyar 568 milyon TL kaynak ayrıldı. (Haberin fotoğrafları AA'dan alınmıştır.)
2025'TE AR-GE HARCAMALARININ BÜTÇEDEKİ PAYI YÜZDE 1,58 OLDU
Merkezi yönetim bütçesi verileri kullanılarak yapılan hesaplamalara göre 2025 yılında Ar-Ge faaliyetleri için yapılan harcamalar önemli bir seviyeye ulaştı.
2025 yılında merkezi yönetim bütçesinden Ar-Ge çalışmaları için yapılan harcama 253 milyar 544 milyon TL oldu.
Buna göre 253 milyar 544 milyon TL'lik Ar-Ge harcamasının merkezi yönetim bütçesi içindeki oranı yüzde 1,58 oldu. Aynı dönemde Ar-Ge harcamalarının, 63 trilyon 20 milyar 906 milyon TL olarak hesaplanan Gayrisafi Yurt İçi Hasıla (GSYH) içindeki payı ise yüzde 0,40 olarak kaydedildi.
2026 yılı için belirlenen bütçe başlangıç ödenekleri dikkate alındığında ise Ar-Ge çalışmalarına ayrılan kaynak 308 milyar 568 milyon TL'ye yükseldi.
Ar-Ge harcamalarının 2025 yılında merkezi yönetim bütçesi içindeki payı yüzde 1,58 olarak gerçekleşti.
EN BÜYÜK PAY ÜNİVERSİTELERİN GENEL BİLGİ GELİŞTİRME ÇALIŞMALARINA AYRILDI
Ar-Ge harcamaları sosyo-ekonomik hedeflere göre incelendiğinde, 2025 yılında en fazla kaynak genel bilgi gelişimi amacıyla üniversitelere aktarıldı. Üniversitelerin bilimsel araştırma faaliyetlerini desteklemek amacıyla yapılan fonlamanın toplam Ar-Ge harcamaları içindeki payı yüzde 64,9 oldu. Bu alanı;
- Yüzde 11,5 ile endüstriyel üretim ve teknoloji,
- Yüzde 5 ile genel bilgi gelişimi (diğer kaynaklardan finanse edilen çalışmalar),
- Yüzde 4,4 ile tarım,
- Yüzde 4,4 ile eğitim takip etti.
Ar-Ge harcamalarının Gayrisafi Yurt İçi Hasıla (GSYH) içindeki oranı ise yüzde 0,40 oldu.
2026'DA ÜNİVERSİTE ARAŞTIRMALARINA AYRILAN KAYNAK ARTTI
2026 yılı bütçe başlangıç ödenekleri değerlendirildiğinde de öncelikli alan değişmedi. Ar-Ge için ayrılan toplam kaynağın yüzde 69,5'i genel bilgi gelişimi kapsamında üniversitelere tahsis edildi. Sosyo-ekonomik hedefler arasında ikinci sırada yüzde 8,9 ile endüstriyel üretim ve teknoloji yer aldı. Bu alanları;
- Yüzde 5,5 ile genel bilgi gelişimi (diğer kaynaklardan finanse edilen çalışmalar),
- Yüzde 4,7 ile tarım,
- Yüzde 4 ile savunma izledi.
2025 yılında Ar-Ge fonlamasında en büyük pay yüzde 64,9 ile üniversitelerin genel bilgi gelişimi çalışmalarına ayrıldı.
ULUSLARARASI AR-GE PROGRAMLARINA 1,95 MİLYAR TL KAYNAK
Türkiye'nin uluslararası bilimsel iş birliklerine yönelik destekleri de bütçede yer aldı. Merkezi yönetim bütçesinden 2025 yılında uluslararası Ar-Ge programlarına 1 milyar 820 milyon TL kaynak ayrıldı. Bu kapsamda en yüksek finansman;
- 987 milyon TL ile Avrupa çapında yürütülen Ar-Ge programlarına,
- 435 milyon TL ile ikili veya çok taraflı kamu Ar-Ge programlarına,
- 402 milyon TL ile uluslararası Ar-Ge faaliyeti yürüten kuruluşlara aktarıldı.
Endüstriyel üretim ve teknoloji alanı, yüzde 11,5’lik payla en fazla kaynak ayrılan ikinci alan oldu.
2026'DA ULUSLARARASI AR-GE DESTEKLERİ YÜKSELDİ
Bütçe başlangıç ödeneklerine göre, 2026 yılında uluslararası Ar-Ge programları için ayrılan kaynak 1 milyar 950 milyon TL'ye çıktı. Bu kaynak dağılımında ilk sırada yine Avrupa çapında yürütülen araştırma programları yer aldı. 2026 yılı için;
- 1 milyar TL Avrupa çapında yürütülen Ar-Ge programlarına,
- 489 milyon TL uluslararası Ar-Ge faaliyeti yürüten kuruluşlara,
- 460 milyon TL ikili veya çok taraflı uluslararası Ar-Ge programlarına ayrıldı.
Uluslararası Ar-Ge programlarına 2025 yılında 1,82 milyar TL, 2026 yılında ise 1,95 milyar TL kaynak tahsis edildi.
BİLİM VE TEKNOLOJİ YATIRIMLARINDA YENİ DÖNEM
Ar-Ge bütçesindeki artış, Türkiye'nin yüksek teknoloji üretimi, akademik araştırmalar, sanayi yatırımları ve uluslararası bilimsel iş birliklerine verdiği önemin göstergesi olarak değerlendiriliyor.
Avrupa çapında yürütülen Ar-Ge programları, uluslararası desteklerde en yüksek payı alan alan oldu.
2026 yılı için ayrılan 308,5 milyar TL'lik kaynak, üniversitelerden sanayiye, savunmadan tarıma kadar birçok alanda yürütülen araştırma faaliyetlerinin desteklenmesini hedefliyor. Bir sonraki Ar-Ge bütçe ve harcama istatistiklerine ilişkin haber bülteninin Ağustos 2027'de yayımlanması planlanıyor.