Esnafa erken emeklilik: Bağ-Kur’luya maaş formülü! Eksik primi olanlar ne yapmalı?

Esnafın emeklilik için prim şartının 9000 günden 7200 güne çekilmesi için hazırlıklar sürerken, eksik süreleri tamamlamak isteyen Bağ-Kur'luların yardımına borçlanma ve ihya imkanları yetişiyor. Bazı hallerde emeklilik için daha az prim de yetiyor. Tam emeklilik için gereken prim gün sayısını tamamlayamayan ya da sağlığı bozulan esnafa çeşitli kolaylıklar sağlanıyor. Peki esnaf nasıl erken emekli olabiliyor?
İşte detayları...

Bağ-Kur’luya maaş formülü. (Haberin fotoğrafları AA ve Takvim Foto Arşiv'e aittir)

AZ PRİMİ OLANLAR

Bağ-Kur'lularda emeklilik için 5400 prim gün de yetiyor. Kısmi emeklilik denilen bu imkanda prim gün şartı, işe giriş tarihine göre değişmiyor.
Fakat yaş şartı değişiyor.

8 Eylül 1999 ve öncesi sigortalı olanlarda yaş şartı kadınlarda 56'ya, erkeklerde 58'e kadar çıkıyor. 9 Eylül 1999-30 Nisan 2008 tarihleri arasında sigortalı olanlarda ise 5400 günle emeklilik için yaş şartı kadınlarda 60, erkeklerde 62 oluyor. 30 Nisan 2008'den sonra başlayanlar ise 5400 prim gününü 31 Aralık 2035'e kadar doldurdukları takdirde kadınlar 61, erkekler 63 yaşında emekli ediliyor. Tamamlama tarihine göre yaş şartı 65'e kadar çıkıyor.

EKSİK PRİMİ OLANLAR

Emeklilik için eksik primleri tamamlamanın yollarından biri borçlanma, diğeri ihya... Esnaf doğum/askerlik borçlanmasıyla eksik primlerini tamamlayabildiği gibi, geçmişte prim borcu nedeniyle dondurulan hizmet süreleri varsa bunların tamamını ihya ile canlandırabiliyor.
Borçlanmada borçlanılabilecek süreden ihtiyaç kadarı için ödeme yapılabiliyor.

İhyada ise dondurulmuş olan tüm sürenin canlandırılması yani ödemesinin yapılarak hizmet süresine eklenmesi gerekiyor.

SAĞLIĞI BOZULANLAR

İşçiler gibi esnaf da eğer çalışırken bir rahatsızlık yaşarsa erken emekli olabiliyor. Burada çalışma gücünde en az yüzde 60 kayıp yaşanması ve bunun sağlık raporu ile belgelenmesi gerekiyor. Bağ-Kur'luların malulen emeklilikleri için yaş şartı aranmıyor. Ancak en az 10 yıllık sigortalılık süresi ve toplam olarak 1800 gün prim ödemiş olmaları şart. Başka birinin sürekli bakımına muhtaç derecede malul olanlar için ise sigortalılık süresine bakılmıyor ve 1800 gün prim yeterli oluyor. Ayrıca Bağ- Kur'luların malulen emeklilikleri için Genel Sağlık Sigortası (GSS) primi dahil herhangi bir prim borcunun bulunmaması gerekiyor.

Yine Bağ-Kur'lunun iş yerini kapattıktan veya devrettikten sonra kendisinin veya varsa vekilinin gelir, aylık, ödenek talep belgesi ile Sosyal Güvenlik Kurumu'na başvurması şart.

Maaş ödemesi takip eden ayın başından itibaren başlıyor.

YENİ REFORM NE GETİRECEK?

Bağ-Kur reformunun öncelikle küçük esnafı kapsaması bekleniyor. Eğer düzenleme tüm süreleri kapsarsa, 8 Eylül 1999 tarihinden önce çalışmaya başlayan ve kapsama giren Bağ-Kur'lu erkek sigortalılar için prim gün şartı 9000'den 7200'e inecek. 7200 prim gününü tamamlamış olan kapsamdaki erkek esnaf hemen emekli olabilecek.

8 Eylül 1999'dan sonra sigortalı olanlarda ise düzenleme kapsamına giren hem kadın hem erkek esnafın prim gün şartı 7200'e inecek ancak yaş şartının da tamamlanması gerekecek. Bu kapsamda kadınlarda 58, erkeklerde 60, sonrasında başlayanlarda ise 65'e varan yaşları tamamlayanlar emekli olacak.

TAKVİM UYGULAMASINI İNDİRMEK İÇİN TIKLAYIN

SONRAKİ HABER

Yurt dışı üretici fiyatları mayısta arttı

ÖNCEKİ HABER

Ekonomiye 16 milyar dolarlık rüzgâr katkısı

Meryem Kartal Takvim.com.tr Ekonomi