Ekim 2008 detayı dikkat çekiyor... Emekli olup çalışanlara ikinci tazminat müjdesi! İkinci tazminat nasıl alınır?

Emekli olan ve hala iş hayatında çalışmaya devam eden milyonlarca emekli vatandaşlar, ek gelir ve haklarını merak ediyor. Bilindiği üzere emekli olan vatandaşlar çalıştığı yıl süresince tazminat almaya hak kazanıyor. Ancak emekli olup çalışanlara ikinci tazminatın önü açık. Kıdem tazminatını sıfırlayan emekliler, emeklilik sonrası çalıştıkları süre için de tazminat alabiliyor. Peki, emeklilikte ikinci tazminat nasıl alınır? İşte, SSK'lı (4/A) çalışan emeklileri ilgilendiren haber…

Emekli olduktan sonra SSK'lı (4/A) çalışmaya devam etmek isteyenler için 1 Ekim 2008 tarihi kritik. Bu tarihten önce işe başlamış veya emekli olmuş kişiler, SSK'lı çalışmalarını sürdürmek isterse ya emekli aylıklarını kestirecekler ya da sosyal güvenlik destek primine (SGDP) tabi olarak çalışacaklar. 1 Ekim 2008'den sonra sigortaya giren ve emekli olanlar maaşını kestirmeden çalışamayacak. Başka bir ifadeyle, SGDP ödeyerek çalışma imkanı elde edemeyecekler.

1 Ekim 2008'den önce işe girerek hangi statüde emekli olursa olsun, emekli aylığını kestirmeden 4/A'lı çalışanlar SGDP ödemek zorunda. SGDP, brüt ücretin yüzde 30'u üzerinden alınıyor. Ayrıca iş kazası ve meslek hastalığına karşı da yüzde 2 oranında kısa vadeli sigorta primi kesiliyor. Aylığını kestirip çalışan emekli için ise normal bir sigortalı gibi prim ödeniyor.

İKİNCİ TAZMİNAT NASIL ALINIR?

Emekli olup, emekli aylığını kestirmeden destek primine tabi olarak çalışmaya devam edenler, tekrar emekli olamayacağından 'emeklilik gerekçesiyle' kıdem tazminatı alamıyor. İşten çıkarma, geçerli nedenle (maaşın geç ödenmesi ve mobbing-psikolojik baskı gibi) sözleşme feshi, en az 1 yıllık çalışma süresinin olması gibi normal bir işçiyle aynı kurallara tabi olarak tazminat alabilirler. Diğer yandan kıdem tazminatını sıfırladıktan sonra emekli maaşlarını kestirip çalışmaya devam eden emekliler, yeniden emeklilik dilekçesi vererek, emeklilik sonrası sürelerin tazminatını alabilir.

İHBAR TAZMİNATI OLACAK MI?

İhbar tazminatı çalışma süresine göre 1.5 maaşa kadar çıkıyor. Haklı bir gerekçe gösterilmeden atılan emekli işçiler de bu tazminatı alabiliyor. Kıdemin sıfırlanıp sıfırlanmadığı burada önemli değil.

EMEKLİ ÇALIŞANLARIN MAAŞI NASIL ARTAR?

Emekli olduktan sonra SGDP ödeyerek çalışmalarını sürdüren kişiler, işlerinden ayrıldıklarında da aynı emekli aylığını almaya devam ederler. Bu dönemde yaşlılık sigortasına prim ödenmediği için emekli aylığı artmaz. Buna karşılık emekli olduktan sonra çalışmaya devam eden ve aylığını kestirenler için durum farklı. Bu dönemde hem aylık almadıkları hem de yaşlılık sigortasına prim ödedikleri için bu süre sonunda yeniden aylık hesaplanır ve kendilerine bağlanır. Çalışan emekli eğer aylığını kestirip çalışmaya devam etmişse, çalışması sonlandığında daha yüksek bir aylık alabilir.

İKİNCİ TAZMİNAT HESAPLAMA!

Çalışan 20 yıl aynı işyerinde çalışıp kıdem tazminatını alarak emekli olup ve emekli olduktan sonra yeniden aynı işyerinde çalışmaya devam ederek, 3 yıl daha çalışmışsa ikinci kez kıdem tazminatını hak ettiğinde yalnızca 3 yıllık süre üzerinden kıdem tazminatı hesaplanır. Emekli olup kıdemini almadan devam ederse, 23 yıllık tazminatını alır.

3.600 PRİMLE KIDEM TAZMİNATI MÜMKÜN!

Kıdem tazminatı, ekonomik yaşamda en fazla gündem olan konular arasında yer almaya devam ediyor. Hem işveren hem de çalışanlar kıdem tazminatıyla ilgili merak edilenleri araştırıyor. Kıdem tazminatı alabilmek için belirli şartlar aranıyor. 9 Eylül 1999 tarihinden önce çalışmaya başlayanlar 3.600 gün primle kıdem tazminatı alabiliyor.

ÖNCE SGK'DAN YAZI ALIN

İşçiler kendilerine tanınan bu hakkı usulüne göre kullanmalı. İşçiler bu durumlarını tespit eden yazıyı bağlı oldukları SGK il veya ilçe müdürlüklerinden alıp işverene verdikleri takdirde işveren bu kişilere kıdem tazminatı ödemek zorundadır. SGK gerekli kontrolleri yaparak kişinin emeklilik için gerekli yaş dışındaki diğer şartları tamamlamış olması halinde çalışana 'kıdem tazminatı alabilir' yazısı veriyor. İşverenin bu yazıyı kabul etmemesi veya kıdem tazminatı ödememesi mümkün değildir. Ancak işçi bu yazı olmadan istifa ederse tazminattan da, işinden de olur.

BU YIL TAMAMLANIYOR

İlk kez 9 Eylül 1999'da sigortalı olan bir kişi eğer bu tarihten sonra hiç ara vermeden çalışmışsa 7 bin gün prim şartını 9 Kasım 2018'de tamamlamış oluyor. 1999, 2000, 2001 yıllarında ilk kez sigortalı olup kesintisiz çalışan kişiler bu yıl 7 bin prim günlerini tamamlamış oluyor. Emeklilik için yaş dışındaki diğer şartları sağlayıp kıdem tazminatı alınırken yalnızca son işyerinde geçirilen süre kadar tazminata hak kazanılır.

DOĞRU DEĞERLENDİRİN

Emeklilik için yaş dışındaki şartları sağlayarak kıdem tazminatı alabilmek için kişinin hem yaştan, hem de normal emeklilik koşullarına göre değerlendirme yapılması gerekiyor. Örneğin ilk kez 9 Eylül 1999'da sigortalı olmuş bir kadın, yaştan emeklilik için 25 yıl sigortalılık ve 4.500 prim günü ve 58 yaş şartlarına tabiyken, normal emeklilik için ise 7 bin prim günü ve 58 yaş şartlarına tabi. İlk kez 9 Eylül 1999 tarihinde sigortalı olmuş bir erkek ise yaştan emeklilik için 4.500 prim günü, 25 yıl sigortalılık ve 60 yaş şartlarına, normal emeklilik için ise 7 bin prim günü ve 60 yaş şartlarına tabi.