DR. NAFİZ KARAGÖZOĞLU Hayatınız kırılmasın
DR. NAFİZ KARAGÖZOĞLU Giriş Tarihi:
Kırıklarda ilkyardıma kaldığımız yerden devam ediyoruz. Aman dikkat diyoruz. Hipokratın tıp mesleğinin temeli olan cümlesini hep beraber tekrar hatırlıyoruz: "Önce zarar verme"
İlkyardım yapan tüm insanlarında birinci temel yasasını unutmayalım. Kırıklar ölüm riski taşır mı? Evet. Özellikle büyük, ana damarlara yakın, parçalı, omuriliği zedeleyen ve kafatası ile ilgili kırıklar ölüm riski taşıyabilir. Parçalı kırıklarda kırılan kemiğin etrafındaki damarlar kesilebilir.
Bu nedenle fazla miktarda kan kaybı gerçekleşebilir. Kanamaya bağlı şok gelişip ölüme neden olabilir.
Bununla beraber kırılan kemik, etrafındaki kaslara ve sinirlere de zarar verebilir.
SOĞUKKANLI OLUN
Kırıklarda ilkyardım nasıl olmalıdır? Unutmayın önce ilkyardımı yapacak kişi yaralanmaya, kırığa sebep olan şartlara karşı kendi güvenliğini kontrol etsin. Soğukkanlı ve sakin olun. Özellikle yaralı sayısı çoksa hayatı tehdit eden yaralanmalara öncelik verin.
Yaralıyı hareket ettirmeyin ve sıcak tutmaya çalışın. Gerek kanama ve gerekse korkustres nedeniyle dolaşımın düzeni farklılaşabilir.
KANGRENİ ÖNLEYİN
Hastanın kolu etkilenmişse yüzük ve saat gibi eşyaları varsa çıkarın. Kırık ve yaralanma sonrası daha sonra meydana gelebilecek şişme, ödem nedeniyle kan dolaşımı bozulabilir. Örneğin yüzük nedeniyle şişen parmakta kan dolaşımı bozulup kangrene neden olabilir. Kırılan uzvu tespit ve sargı yapılırken parmaklar görünecek şekilde açıkta bırakın. Böylece parmaklardaki renk, hareket ve dokunma hissini kontrol edebiliriz. Haddinden fazla sıkılan sargılar kan dolaşımını bozabilir.
Sağlık ekipleri gelene kadar yaptığımız uygulamaları kontrol edin.
Kırık şüphesi olan bölge, ani hareketlerden kaçınılarak bir alt ve bir üst eklemleri de içine alacak şekilde sabitleyin. Sabitleme malzemeleri, sopa, tahta, karton gibi sert malzemelerden yapılmış olmalı ve kırık kemiğin alt ve üst eklemlerini içine alacak uzunlukta olmalıdır. Açık kırık varsa, uzuvu sabitlemeden önce açık olan yarayı temiz bir bezle kapatın.
İlkyardım yapan tüm insanlarında birinci temel yasasını unutmayalım. Kırıklar ölüm riski taşır mı? Evet. Özellikle büyük, ana damarlara yakın, parçalı, omuriliği zedeleyen ve kafatası ile ilgili kırıklar ölüm riski taşıyabilir. Parçalı kırıklarda kırılan kemiğin etrafındaki damarlar kesilebilir.
Bu nedenle fazla miktarda kan kaybı gerçekleşebilir. Kanamaya bağlı şok gelişip ölüme neden olabilir.
Bununla beraber kırılan kemik, etrafındaki kaslara ve sinirlere de zarar verebilir.
SOĞUKKANLI OLUN
Kırıklarda ilkyardım nasıl olmalıdır? Unutmayın önce ilkyardımı yapacak kişi yaralanmaya, kırığa sebep olan şartlara karşı kendi güvenliğini kontrol etsin. Soğukkanlı ve sakin olun. Özellikle yaralı sayısı çoksa hayatı tehdit eden yaralanmalara öncelik verin.
Yaralıyı hareket ettirmeyin ve sıcak tutmaya çalışın. Gerek kanama ve gerekse korkustres nedeniyle dolaşımın düzeni farklılaşabilir.
KANGRENİ ÖNLEYİN
Hastanın kolu etkilenmişse yüzük ve saat gibi eşyaları varsa çıkarın. Kırık ve yaralanma sonrası daha sonra meydana gelebilecek şişme, ödem nedeniyle kan dolaşımı bozulabilir. Örneğin yüzük nedeniyle şişen parmakta kan dolaşımı bozulup kangrene neden olabilir. Kırılan uzvu tespit ve sargı yapılırken parmaklar görünecek şekilde açıkta bırakın. Böylece parmaklardaki renk, hareket ve dokunma hissini kontrol edebiliriz. Haddinden fazla sıkılan sargılar kan dolaşımını bozabilir.
Sağlık ekipleri gelene kadar yaptığımız uygulamaları kontrol edin.
Kırık şüphesi olan bölge, ani hareketlerden kaçınılarak bir alt ve bir üst eklemleri de içine alacak şekilde sabitleyin. Sabitleme malzemeleri, sopa, tahta, karton gibi sert malzemelerden yapılmış olmalı ve kırık kemiğin alt ve üst eklemlerini içine alacak uzunlukta olmalıdır. Açık kırık varsa, uzuvu sabitlemeden önce açık olan yarayı temiz bir bezle kapatın.
