İftar sonrası neden uyku geliyor? Dr. Şefika Aydın Selçuk’tan kan şekerini dengeleyen ‘3 kritik’ tatlı kuralı
İftarın hemen ardından yenen yüksek şekerli tatlılar pankreası yorarak kan şekerinde ani dalgalanmalara yol açıyor. Beslenme ve Diyetetik Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Şefika Aydın Selçuk, iftar sonrası yaşanan o ağır uyku halinin perde arkasını anlattı. Karaciğerde trigliserid artışını önleyen ve vücudu yağ depolama modundan çıkaran o 'tatlı' kuralı nedir? İşte porsiyon ve zamanlama rehberi...

Hızlı Özet Göster
- Beslenme ve Diyetetik Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Şefika Aydın Selçuk, Ramazan ayında tatlı tüketiminin tamamen yasaklanması gerekmediğini ancak zamanlama, porsiyon ve seçim konularında dikkatli olunması gerektiğini belirtti.
- İftarın hemen ardından yüksek şeker içeren tatlıların tüketilmesi kan şekerinde ani ve keskin dalgalanmalara yol açarak vücudu fazla enerjiyi depolama eğilimine yönlendirebiliyor.
- Şerbetli tatlılar haftada 1 kez küçük bir dilimle, sütlü tatlılar haftada 2-3 kez küçük bir kaseyle, güllac ise haftada 1-2 kez orta bir dilim şeklinde tüketilebilir.
- Şerbetli tatlılar içerdiği yüksek şeker oranı nedeniyle daha fazla metabolik yük oluşturabilir ve fruktozdan zengin tatlılar karaciğerde trigliserid üretimini artırabilir.
- Alternatif olarak iftar sonrası 1-2 adet hurma ile az miktarda ceviz tüketilebilir.
On bir ayın sultanı Ramazan'da iftar ve sahurda beslenmenin dengeli olması gerekiyor. TAKVİM'e özel açıklamalarda bulunan Beslenme ve Diyetetik Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Şefika Aydın Selçuk, Ramazan ayında tatlı tüketiminin tamamen yasaklanması gerekmediğini ancak zamanlama, porsiyon ve seçim konularında dikkatli olunmasının önemli olduğunu söylüyor.
İftar sonrası hemen tatlıya sarılmak, kan şekerinde sert dalgalanmalara neden oluyor. (Haberde yer alan fotoğraflar Takvim.com.tr grafik servisine aittir)
RAMAZAN'DA TATLI TÜKETİMİ NASIL OLMALI? DR. ŞEFİKA AYDIN SELÇUK UYARDI
Gün boyu süren açlığın ardından vücudun kan şekerini dengelemek için hassas bir sürece girdiğini belirten Selçuk, iftarla birlikte alınan karbonhidratların kan şekerini yükselttiğini, pankreasın insülin salgılayarak glukozu hücrelere taşıdığını kaydediyor. İftarın hemen ardından yüksek şeker içeren tatlıların tüketilmesinin ise kan şekerinde ani ve keskin dalgalanmalara yol açarak vücudu fazla enerjiyi depolama eğilimine yönlendirebileceğini kaydediyor.
Sütlü tatlılar haftada 2-3 kez, şerbetli ağır tatlılar ise haftada en fazla 1 kez tüketilerek metabolik yükün hafifletilmesi öneriliyor.
ŞEKER TÜRÜ VE SİNDİRİM SÜRECİ BELİRLEYİCİ
Selçuk, şu uyarılarda bulunuyor: Şerbetli tatlılar içerdiği yüksek şeker oranı nedeniyle daha fazla metabolik yük oluşturabilir. Özellikle fruktozdan zengin tatlılar karaciğerde trigliserid üretimini artırabilir. Uzun süreli açlık sonrası sindirim sistemi yavaş bir başlangıç yapar. Bu süreçte tüketilen şekerli tatlılar hem kan şekeri hem de tokluk hormonları üzerinde dengesizlik yaratabilir. Tatlı tüketimi yalnızca kalori açısından değerlendirilmemeli.
Özellikle fruktoz oranı yüksek şerbetli tatlılar karaciğerde yağlanma riskini artırabilir.
Ultra işlenmiş ürünler bağırsak mikrobiyotası ve inflamatuvar yanıtlar üzerinden metabolik sağlığı etkileyebilir. Bu nedenle besin kalitesi ve işlenmişlik düzeyi de göz önünde bulundurulmalı.
İftar sonrası tatlı krizlerini bastırmak için 1-2 adet hurmanın yanına eklenen birkaç ceviz, en sağlıklı ʺaltın kombinasyonʺ olarak öne çıkıyor.
PORSİYON VE SIKLIK DENGESİ
Tatlı tercihinde ölçü temel kriterdir. Sütlü tatlılar haftada 2–3 kez küçük bir kaseyle sınırlandırılabilir. Güllacın haftada 1–2 kez orta bir dilim şeklinde tüketilebilir.Meyve ve yoğurt kombinasyonları daha sık tercih edilebilir.

Şerbetli tatlılar ise haftada 1 kez küçük bir dilimle sınırlandırılmalı.
Çikolata ve paketli tatlılar rutin hale getirilmemesi gerekir. Alternatif olarak iftar sonrası 1-2 adet hurma ile az miktarda ceviz tüketilebilir.
