İran ve ABD Cenevre'de 3. tur görüşmeleri sona erdi | Bir sonraki zirve için adres belli oldu

"EN CİDDİ TEMASLARDAN BİRİ OLDU"

İran Dışişleri Bakanı Arakçi: Bugün yapılan tur, şimdiye kadar en iyisiydi. Washington’la yapılacak bir sonraki müzakere turu bir hafta sonra gerçekleştirilecek. Bu görüşmeler, ABD ile yapılan en ciddi temaslardan biri. ABD ve İran, diplomatik bir çözüme ulaşma konusunda her zamankinden daha ciddi. Nükleer dosya ve yaptırımların kaldırılması konusunda iyi bir ilerleme sağladık; bazı başlıklarda mutabakat var, bazı konularda ise görüş ayrılıkları sürüyor. Taleplerimizi Amerikan tarafına açık biçimde sunduk. Pazartesi günü teknik ayrıntıları ele almak üzere teknik görüşmeler yapılacak. Pazartesi Viyana’da Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı uzmanlarıyla teknik görüşmeler yapacağız. Yaptırımların kaldırılması ve hafifletilmesi sürecine ilişkin talebimizi açıkça dile getirdik. ABD yaptırımları ve BM Güvenlik Konseyi yaptırımlarının kaldırılması ile atılması gereken adımlar konusundaki tutumumuzu netleştirdik. Her tarafın kendi hükümetiyle istişare etmesi gerekiyor. Her iki tarafın da liderliğiyle yapacağı istişarelerin ardından müzakerelerin dördüncü turu gelecek hafta yapılabilir.

3. TUR GÖRÜŞMELERİ SONA ERDİ

İran ile ABD arasında Umman aracılığında İsviçre'nin Cenevre kentinde yapılan nükleer müzakerelerin üçüncü turu sona erdi. İran devlet televizyonuna göre, İran ile ABD arasında Umman aracılığında Cenevre'de mesaj alışverişiyle dolaylı görüşmeler son buldu.

Heyetler, görüşmenin ardından açıklama yapmadan Umman Büyükelçiliği rezidansından ayrıldı. Cenevre polisi, delegasyonların ayrıldığı sırada rezidansın bulunduğu caddede geniş güvenlik önlemleri alarak bölgeyi trafiğe kapattı.

Taraflar, bu sabah yerel saatle 09.00'da başlayan ve yaklaşık 3 saat süren toplantının ardından ara vermiş, akşam saatlerinde yeniden bir araya gelmişti.

ABD: İRAN HAYAL KIRIKLIĞINA UĞRATTI

Öte yandan ABD'yi temsil eden Witkoff ve Kushner müzakere oturumunda İran'ın kendilerini hayal kırıklığına uğrattığını belirtti.

UMMAN: MÜZAKERELERDE ÖNEMLİ İLERLEMELER KAYDEDİLDİ

İran-ABD müzakerelerine aracılık yapan Umman'ın Dışişleri Bakanı Bedr bin Hamed el-Busaidi, Cenevre'de yapılan görüşmelerde önemli ilerlemeler sağlandığını ve tarafların ülkeleriyle istişarelerden sonra yeniden bir araya geleceğini bildirdi.

Dışişleri Bakanı Busaidi, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından, İran ve ABD heyetleri arasında İsviçre'nin Cenevre kentinde üçüncü turu yapılan nükleer müzakerlere ilişkin açıklamada bulundu. Busaidi, "ABD ve İran arasındaki müzakerelerde önemli ilerlemeler kaydedildikten sonra günü tamamladık. İlgili başkentlerde yapılacak istişarelerin ardından kısa süre içinde görüşmelere devam edeceğiz. Teknik düzeydeki görüşmeler önümüzdeki hafta Viyana'da gerçekleşecek. Müzakerecilere, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı'na ve ev sahibimiz İsviçre hükümetine emekleri için teşekkür ederim." ifadelerini kullandı.

"ANLAŞMA MÜMKÜN OLABİLİR"

İranlı üst düzey yetkili yaptığı açıklamada "ABD nükleer ve nükleer olmayan konuları ciddi şekilde ayırırsa anlaşma çerçevesine ulaşmak mümkün olabilir"  ifadelerini kullandı. 

"YARATICI VE OLUMLU FİKİR ALIŞVERİŞİ YAPTIK"

Umman Dışişleri Bakanı Seyid Bedir bin Hamad Al-Busaidi görüşmelere birkaç saatlika ara verilmesinin ardından "Bugün Cenevre’de yaratıcı ve olumlu fikir alışverişi yaptık. Şu an ABD ve İran müzakerecileri ara verdi. Bugün daha sonra devam edeceğiz. İlerleme kaydetmeyi umuyoruz." açıklaması yaptı.

GÖRÜŞMELERE ARA VERİLDİ

İran ile ABD arasında Umman aracılığında İsviçre'nin Cenevre kentinde yapılan nükleer müzakerelerin üçüncü turu kapsamındaki görüşmelere ara verildi.

İran ile ABD arasında Umman aracılığında Cenevre'de mesaj alışverişiyle dolaylı görüşmeler gerçekleştirildi.

ABD heyeti, yaklaşık 3 saat süren görüşmenin ardından açıklama yapmadan Umman Büyükelçiliği rezidansından ayrıldı.

İran resmi haber ajansı IRNA'ya göre görüşmeler, birkaç saatlik aranın ardından yeniden başlayacak.

Cenevre polisi, delegasyonların ayrıldığı sırada rezidansın bulunduğu caddede geniş güvenlik önlemleri alarak bölgeyi trafiğe kapattı.

İRAN'DAN "ANLAŞMA MÜMKÜN" MESAJI

İran Savunma Konseyi Genel Sekreteri Ali Şemhani, İran ile ABD arasındaki müzakerelerde acil bir anlaşmaya varmanın mümkün olduğunu belirtti.

Şemhani, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundan açıklamalarda bulundu.

Cenevre’de devam eden İran ile ABD arasındaki nükleer müzakerelere ilişkin Şemhani, görüşmelerde asıl konunun ülkesinin nükleer silah sahibi olmaması ise bunun, İran lideri Ali Hamaney'in de fetvasıyla uyumlu olduğunu aktardı.

Şemhani, "Bu durumda acil bir anlaşmaya varmak da mümkündür. Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi anlaşmaya varmak için gerekli desteğe ve yetkiye sahiptir." ifadelerini kullandı.

GÜNDEM NÜKLEER VE ABD YAPTIRIMLARI

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, müzakere görüşmelerinin yalnızca nükleer konulara ve yaptırımların kaldırılmasına odaklanacağını söyledi.

İranlı Öğrenciler Haber Ajansı'na (ISNA) göre, Bekayi, İran ile ABD heyetlerinin Cenevre’de sürdürdüğü üçüncü tur müzakere görüşmeleri öncesi açıklamalarda bulundu.

Bekayi, ülkesinin görüş ve değerlendirmelerini görüşmelerde arabuluculuk yapan Umman Dışişleri Bakanı Bedr bin Hamed el-Busaidi’ye ayrıntılı şekilde ilettiğini belirterek, görüşmelerin yalnızca nükleer konulara ve yaptırımların kaldırılmasına odaklanacağını kaydetti.

İran müzakere heyetinin görüşmelere tam hazırlık ve ciddiyetle katıldığını vurgulayan Bekayi, çelişkili açıklamaların diplomasinin ilerlemesine fayda sağlamayacağını vurgulayarak, ABD’li yetkililerin açıklamalarını medyaya değil müzakere masasında yapmaları gerektiğini söyledi.

Bekayi ayrıca, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) Başkanı Rafael Mariano Grossi’nin tıpkı ikinci tur görüşmelerde olduğu gibi üçüncü tur müzakere görüşmelerine de katılacağını hatırlattı.

ABD VE İRAN MASAYA OTURDU

İran basınına göre görüşmeler, yerel saatle 09.00 civarında başladı.

İran ile ABD arasında Umman'ın aracılığında mesaj alışverişiyle dolaylı gerçekleşen görüşmeler, Cenevre'deki Umman Büyükelçiliği rezidansında yapılıyor.

Cenevre'deki görüşmelerde İran heyetine Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi başkanlık ederken ABD tarafını ise ABD Başkanı Donald Trump'ın Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff temsil ediyor.

ABD heyetinde Trump'ın danışmanı Jared Kushner da yer alıyor.

Görüşmeler, Umman Dışişleri Bakanı Bedr bin Hamed el-Busaidi'nin koordinasyonunda yürütülüyor.

İRAN İLE ABD ARASINDAKİ MÜZAKERE SÜRECİ

İsrail ve ABD'nin Haziran 2025'te İran'a yönelik saldırılarıyla kesintiye uğrayan İran-ABD arasındaki nükleer müzakereler, başta Türkiye olmak üzere bölge ülkelerinin girişimleri ve Umman'ın arabuluculuğunda yeniden canlandırılmıştı.

ABD'nin saldırı tehditleri ve devasa askeri yığınağı devam ederken taraflar, 6 Şubat'ta Umman'da dolaylı müzakereler için bir araya gelmiş ve temasların sürdürülmesi konusunda mutabakata varmıştı. Daha sonra görüşmeler 17 Şubat'ta Cenevre'de devam etmişti. Taraflar görüşmelerde ilerleme kaydedildiğini bildirmiş ve daha sonra Cenevre'de 26 Şubat'ta yeniden bir araya gelinmesi konusunda anlaşmıştı.

İran, nükleer programını atom bombası üretimini engelleyecek sınırlamalar çerçevesinde sürdürme karşılığında yaptırımların kaldırılmasını talep ediyor. ABD ise Tahran'ın uranyum zenginleştirme faaliyetlerini tamamen durdurmasını ve elindeki yüksek düzeyli zenginleştirilmiş uranyum stokunun ülke dışına çıkarılmasını istiyor.

Müzakerelerde, zenginleştirme oranının hangi seviyede sınırlandırılacağı, yüzde 60 düzeyinde zenginleştirilmiş yaklaşık 440 kilogram uranyum stokunun durumu ve yaptırımların kaldırılma takvimi ve doğrulama mekanizmaları ele alınıyor.