Girne'de batan feribotun kara kutusuna ulaşıldı: Facianın sır perdesi aralanıyor

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti (KKTC) Girne açıklarında 30 Ağustos'ta meydana gelen feribot faciasının ardından yürütülen arama çalışmalarında önemli bir gelişme yaşandı. 267 kişinin bulunduğu ve 550 metreden fazla derinliğe batan feribotun kara kutusuna 25 Eylül'de ulaşıldı. Cihaz, inceleme yapılması amacıyla KKTC yetkililerine teslim edildi.

Kara kutuda bulunan seyir verileri, facianın yaşandığı anlarda köprü üstünde neler konuşulduğunu, kaptanın hangi talimatları verdiğini ve gemideki olası teknik arızaları ortaya çıkarabilecek. Uzakyol Gemi Kaptanları Derneği Başkanı Zafer Akbulut, cihazın kayıtlarının kazaya ilişkin önemli soruların yanıtlanmasına yardımcı olacağını belirtti.

Girne açıklarında batan feribotun 550 metre derinlikten çıkarılan kara kutusu, facianın yaşandığı son anların aydınlatılması için incelenecek.

267 KİŞİLİK FERİBOTTA 15 KİŞİNİN CANSIZ BEDENİNE ULAŞILDI

Girne açıklarında meydana gelen faciada feribotta bulunan 267 kişiden 239'u kurtarıldı. Arama kurtarma çalışmaları kapsamında 15 kişinin cansız bedenine ulaşıldı. Kayıp 13 kişiyi bulmak için çalışmalar sürerken geminin tüm bölümlerine ulaşıldığı öğrenildi.

Kazanın ardından enkazın bulunması ve kurtarma çalışmaları için Milli Savunma Bakanlığına bağlı iki kurtarma gemisi bölgeye sevk edildi. Çalışmalar, denizin derinliği ve enkazın bulunduğu koşullar nedeniyle zorlu şartlarda yürütüldü.

Feribot faciasında kritik delil olan kara kutu, kaptanın son manevraları ve telsiz görüşmelerine ilişkin önemli veriler içeriyor.

9 ŞÜPHELİ GÖZALTINA ALINDI

Faciaya ilişkin soruşturma kapsamında 9 şüpheli yakalanarak gözaltına alındı. Kazadan sağ kurtulan bazı yolcular, kaptan ve mürettebatı sorumsuz davranmakla suçladı.

Feribotun daha önce kötü hava koşulları nedeniyle hasar gördüğü ve gerekli kontrollerin yapılmadığı yönünde de iddialar gündeme geldi. İlerleyen süreçte geminin geçmişte yaşadığı kaza ve arızalara ilişkin bilgiler de ortaya çıktı.

KKTC makamları, olayda sorumluluğu bulunan kişilerin hukuk önünde hesap vereceğini bildirdi. Kazanın nedenlerinin ve olası ihmallerin belirlenmesinde kara kutu kayıtlarının incelenmesi önemli bir aşama olarak öne çıktı.

Kaptanın talimatları ve olası arızalar mercek altında.

550 METRE DERİNLİKTEKİ KARA KUTUYA ULAŞILDI

Feribotun kara kutusuna ulaşmak için yürütülen çalışmalarda TCG IŞIN, TCG ALEMDAR ve araştırma ve inceleme gemisi Optimus Prime görev aldı. Ekiplerin çalışması sonucunda 25 Eylül'de kara kutuya ulaşıldı. Cihaz, KKTC yetkililerine teslim edildi.

Uzakyol Gemi Kaptanları Derneği Başkanı Zafer Akbulut, kara kutunun kazanın meydana geliş sürecine ilişkin önemli veriler içerdiğini belirtti. Akbulut'a göre cihazdaki kayıtlar, feribotun son anlarında yaşananları ve mürettebatın müdahalelerini aydınlatabilecek.

KARA KUTU HANGİ VERİLERİ KAYDEDİYOR?

Gemilerde kullanılan Seyir Veri Kaydedicisi (Voyage Data Recorder - VDR), sefer sırasında yaşanan birçok gelişmeyi kayıt altına alıyor. Sistemde hava durumu, vardiya değişiklikleri ve kaptanın verdiği emirler gibi bilgiler bulunuyor.

Köprü üstündeki manevralar, makineye verilen ileri ve tornistan (geri) komutları, personelin konuşmaları ve diğer gemilerle yapılan VHF telsiz görüşmeleri de kaydediliyor. Ayrıca Deniz Trafik Operatörleri (VTS) ile yürütülen iletişim ve gemiler arasındaki telsiz konuşmaları da cihazın kayıtları arasında yer alıyor.

Radar görüntüleri ve geminin elektronik sistemlerinde meydana gelen arızalara ilişkin kodlar da anlık olarak kaydedilebiliyor. Uçaklardaki kara kutularla benzer işlev gören bu cihazlar, gemilerde genellikle turuncu renkte bulunuyor.

KARA KUTU BATMA SIRASINDA OTOMATİK OLARAK SERBEST KALABİLİYOR

Belirli bir tonajın üzerindeki yük gemilerinde bulundurulması zorunlu olan seyir veri kaydedicileri, yolcu gemilerinde de istisnasız olarak kullanılıyor.

Normal şartlarda köprü üstünün dış bölümüne yerleştirilen cihaz, geminin batması durumunda su basıncının etkisiyle otomatik olarak serbest kalıp yüzeye çıkabilecek şekilde tasarlanıyor. Ancak Girne açıklarında batan feribotun ters dönmesi nedeniyle kara kutunun enkazın altında kalmış olabileceği değerlendiriliyor.

Kaptan Mustafa Öz

KAPTANIN SON MANEVRALARI KAYITLARDAN ANLAŞILABİLECEK

Kara kutunun incelenmesiyle feribotun batmadan önce nasıl hareket ettiği ve mürettebatın kazaya karşı ne tür müdahalelerde bulunduğu ortaya çıkabilecek.

Akbulut, köprü üstündeki konuşmaların ve telsiz kayıtlarının kazanın aydınlatılmasında önemli rol oynayacağını belirtti. Feribotun son anda dönmeye çalışıp çalışmadığı, kaptanın kaçınma manevrası için talimat verip vermediği ve mürettebatın bu talimatlara uyup uymadığı da kayıtlar üzerinden değerlendirilebilecek.

Bazı gemilerde köprü üstü kamera görüntülerinin de sistem hafızasına kaydedilebildiğini belirten Akbulut, bu feribotta da söz konusu kayıtların bulunması hâlinde görüntülerin incelenebileceğini ifade etti.

BATIYORUZ ÇAĞRISI YAPILIP YAPILMADIĞI DA ORTAYA ÇIKACAK

Kara kutu kayıtları, kaptanın yaşanan arızaları yetkili makamlara zamanında bildirip bildirmediğinin belirlenmesine de yardımcı olabilecek. Ayrıca feribotun tehlikeye girdiği sırada çevredeki gemilerden yardım istenip istenmediği, telsiz görüşmelerinin incelenmesiyle anlaşılabilecek.

Kaptanın son anlarda kimlerle görüştüğü, hangi talimatları verdiği ve yardım çağrısı yapıp yapmadığı, incelemede yanıt aranacak sorular arasında bulunuyor.

ARIZALARIN 24 SAAT İÇİNDE LİMAN BAŞKANLIĞINA BİLDİRİLMESİ GEREKİYOR

Feribotun geçmişte yaşadığı arızaların mürettebat tarafından giderildiği yönündeki iddialara da yer verildi. Akbulut, gemilerde meydana gelen arızaların bildirilmesi ve tamirat işlemlerinin denetlenmesine ilişkin prosedürleri anlattı.

Buna göre gemilerde meydana gelen herhangi bir arızanın, gemi kaptanı, armatör şirket veya kılavuz kaptan tarafından 24 saat içinde Liman Başkanlığına hem sözlü hem de yazılı olarak bildirilmesi gerekiyor.

Feribottaki arızaların yalnızca gemi personeli tarafından giderildiği yönündeki iddia ise ilgili prosedürler açısından önem taşıyor. Akbulut, tamiratın yetkili bir klas kuruluşu sörveyörü tarafından kontrol edilerek onaylanması gerektiğini belirtti.

TAMİRAT SONRASI BELGELERİN DÜZENLENMESİ GEREKİYOR

Gemide yapılan tamiratın ardından yetkili sörveyör tarafından hazırlanan onaylı raporun Liman Başkanlığına sunulması gerekiyor. Gemi için "Denize Elverişlilik Belgesi" ve "Yola Elverişlilik Belgesi" ise gerekli işlemlerin tamamlanmasının ardından düzenlenebiliyor.

Feribotun geçmişteki arızalarının nasıl giderildiği ve gerekli bildirimlerin yapılıp yapılmadığı, soruşturma kapsamında önem taşıyan konular arasında yer alıyor. Kara kutudan elde edilecek verilerin, kazanın yaşandığı sıradaki teknik durumun ve mürettebatın müdahalelerinin değerlendirilmesine katkı sağlaması bekleniyor.

Haber: Ali Rıza Akbulut

TAKVİM UYGULAMASINI İNDİRMEK İÇİN TIKLAYIN

SONRAKİ HABER

2,5 saatlik yol 18 dakikaya düşüyor!

Dilek Demir Takvim.com.tr Güncel