Takvim.com.trTerörsüz Türkiye'nin yol haritası ortaya çıktı! PKK'dan geri dönüşler nasıl olacak? TBMM komisyonu kaç kişiden oluşacak?
Terörsüz Türkiye çalışmalarında yeni bir aşamaya geçildi. MİT Başkanı İbrahim Kalın ve TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş temaslarını sürdürürken kurulacak komisyon ve PKK'lıların silah bırakmasının ardından izlenecek yol haritası da ortaya çıktı. Silah bırakmanın ardından yargılama ve topluma kazandırma aşamalarının izleneceği süreçte örgüt yöneticilerinin Türkiye dönüşünün söz konusu olmayacağı bildirildi. Türkiye dönüşlerde suça karışmamış ve silah bırakmış olmanın önemli olduğu ifade edilirken esas dönüşü sağlanacak olanların örgütün alt kademesindeki insan kaynağını oluşturan gençler ile örgütün kandırıp eğitim verdiği çocuklar olduğu belirtildi.
Takvim.com.trGiriş Tarihi: Güncelleme Tarihi:
TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş ile MİT Başkanı İbrahim Kalın'ın siyasi partilerle görüşmeleri,"Terörsüz Türkiye" sürecini şekillendirmeye başladı. Terör örgütünün silah bırakmaya devam etmesi, TBMM'de kurulacak komisyonun yapısı ve silah bırakanlara yönelik yapılacak düzenlemelerin kriterleri de netleşti.
Terörsüz Türkiye sürecinde yol haritası3 KRİTER
Düzenlemelerin kapsama alanı ve PKK dışındaki örgütlerin durumu da masaya yatırılan hassas başlıklar arasında yer aldı. Buna göre, "örgütün kendini feshetmesi", "sahada izleme ve kurumsal görüş"ile "doğrulama"kriterleri aranacak.
MİT Başkanı İbrahim Kalın ve Meclis Başkanı Numan Kurtulmuş (AA)
YARGILAMA VE TOPLUMA KAZANDIRMA
Bu üç kriterlere uyan örgüt mensuplarından Türkiye'ye gelmek isteyenlerin, Terörle Mücadele Kanunu ve Türk Ceza Kanunu'nda yapılacak geçici düzenlemelerle yargılama ve topluma kazandırma süreçleri tanımlanmış olacak.
Öncelikle silahlı terör eylemine bulaşmamış, lojistik alanda kalanların topluma kazandırılması için tedbir paketi hazırlık aşamasına geçilecek.
Kurtulmuş ve Kalın'ın bu hafta içinde gerçekleştirdiği görüşmelerde "Terörsüz Türkiye"sürecine ilişkin ortaya çıkan fotoğraf özetle şöyle:
YAZ BOYU SİLAH BIRAKMA DEVAM EDECEK
Silah bırakma yaz boyunca devam edecek. Örgüt mensupları belirlenen noktalarda silah bırakacak.
PKK silah bırakıyor (Sosyal medya)
SİLAHLARI TÜRKİYE YAKACAK
MİT'le birlikte, Türk Silahlı Kuvvetleri teslim edilen silah ve mühimmatları kayda alacak. Görüntü ile yapılan tespitler kamuoyu ile paylaşılmayacak ancak devletin arşivinde tutulacak. Sonrasında TSK, silahları yakarak imha edecek. İstihbari bilgilere göre, ABD'nin stratejik silahları şu anda Irak'ın kuzeyinde yok. ABD'nin bu silahların bir kısmını aldığı veya Suriye sahasında tuttuğu öngörülüyor.
Bese Hozat (Takvim.com.tr)
BU İŞ OLMAZ DİYEN BESE HOZAT SİLAHI İLK BIRAKAN İSİM OLDU
İlk silah bırakma sırasında Bese Hozat da bizzat bulundu, heyet Türkçe açıklama yaptı. Öcalan'ın çağrısından sonra Bese Hozat ve Mustafa Karasu gibi kilit isimler, bu işin olmayacağına ilişkin açıklamalar yapmışlardı. Fesih ve silah bırakma ilanının somut gerçekliğini göstermek adına hem üst düzey örgüt yöneticileri hem de orta ve alt düzey örgüt mensupları birlikte silah bırakma gerçekleştirdi.
PKK silah bırakıyor (Sosyal medya)
ÜÇ AŞAMADA TEMİZLİK
Örgütün silahtan arındırılması Türkiye sınırına yakın bölgeden başlayacak. Metina, Hakurk, Haftanin gibi 30-40 kilometrelik alan silahtan temizlenecek. Derin yar ve uçurumların olduğu, dağların arka yüzeylerinde 500-1000 civarında teröristin yaşadığı mağaralar silsilesi ve yaşam alanları tek tek tespit edilerek, silahsızlandırılacak.
İlk temizlik bu hatta tamamlanacak. Sonra Gara bölgesine odaklanılacak. Bu sahadaki 127 köy tek tek taranarak silahtan temizlenecek.
Gara geçildikten sonra Kandil safhası başlayacak. Kandil'e gidene kadar geniş alanda hem kamplar hem de köyler söz konusu. Kriterlere uyanlar Türkiye'ye gelebilecekler, değilse kuzey Irak'taki yaşam bölgelerinde kalabilecekler.
SURİYE DENGELERİ VE SDG
PKK, PYD VE YPG'nin çatı yapısı SDG. Bu çatı altında Arap aşiretler çoğunlukta. Ancak silahlı yapının koordinasyonu PYD-YPG'de. Araplar ise lojistiğe ve alana hakim durumdalar. ABD, silah ve ekipmanları PYD-YPG'ye vermiş olsa da son Dürzi krizinde görüldüğü gibi PYD ve YPG sahayı kontrol gücüne sahip değil.
PKK silah bırakıyor (Sosyal medya)
BİR ÇOK PROVOKASYON OLDU
Terörsüz Türkiye sürecinin kesintiye uğratılması amacıyla bir çok provokasyon ve girişim oldu. Bu nedenle teyakkuz halindeyiz.
PKK'NIN LİDER KADROSU
Örgüt yöneticilerinin Türkiye'ye dönüşü söz konusu olmayacak. Bu isimler ağırlıklı olarak Irak'ta kalacak, ayrıca gelişmelerin seyrine göre üçüncü ülkelere geçişleri de gündemde tutulacak.
EVE DÖNÜŞ YOLU NASIL OLACAK?
Türkiye'ye dönüşler, TBMM'de kurulacak komisyonda ele alınacak. İlk etapta sayısal bir dönüş verisinin ortaya çıkmayacağı ifade edilirken suça karışmamış ve silah bırakmış olmanın önemli olduğu bildirildi.
SUÇA KARIŞMAMIŞ OLANLAR
Esas dönüşü sağlanacak olanlar, örgütün alt kademesindeki insan kaynağını oluşturan gençler ile örgütün kandırıp eğitim verdiği çocuklar olacak. Küçükken götürülmüş, silah eğitimi kısmındayken eyleme karışmamış olanlar Türkiye'ye gelebilecek.
PKK silah bırakıyor (AA)
DAĞA ÇIKARILAN ÇOCUKLAR
Sayıları 300'ün üzerinde olan dağa çıkarılan çocukların bazıları döndü. 256 civarında böyle çocuk var. Terörle illiyetlerine bakılarak 18 yaş altında suça sürüklenen çocuklar kapsamında değerlendirilmeleri mümkün olabilir. Bazıları ise gelmek istemiyor. Yaşadığı aile ortamından kaçmak istediği için kırsalda kalmak isteyenler de var.
CEZAEVİNDEKİ PKK'LILARA NE OLACAK?
Cezaevlerinde 6100 PKK'lı var. İnfaz düzenlemeleriyle bu sayı 5 bin 800 civarına düştü.
KAÇ PKK'LI GELİR?
Gelmek isteyenlerle ilgili düzenleme olacak. Farklı bakanlıklar devreye girecek, topluma kazandırma programları uygulanacak. Dağdan indirilen çocukların eğitiminin tamamlanması, meslek edinmesi, topluma uyumunun sağlanması söz konusu olacak. Toplum hayatına adaptasyon için geçiş süreci düzenlemeleri tasarlanacak. Komisyon bu ve benzeri düzenlemeleri çalışacak.
ULUSLARARASI LİTERATÜRDE SİLAH BIRAKMA NASIL KAYDA GEÇECEK?
Kolombiya, İspanya, İrlanda/İngiltere, Filipinler gibi bir çok örnek var. Silahların tamamen bırakılması uzun sürdüğü biliniyor. Bu noktada İngiltere ve İspanya tecrübesi öne çıkıyor. Kuzey İrlanda'da "Hayırlı Cuma"örneği, 8 yıla yayıldığı ve 1500 - 2000 silahlı unsurun bulunduğu ifade ediliyor.
Örgütsel yapıları da buradakilerle benzerlik arz etmiyor. Tabanca, silah, basit roketler. PKK'da ise yer yer zırhlı araçlar, tanksavar mühimmatları, belli çapta hava savunma sistemi, saldırı donları var. Hem sayısal çokluğu hem de silah çeşitliliği PKK'yı örgüt olarak farklılaştırılıyor. Silahların bırakılması ve örgütün nihai olarak silahtan arındırılması, yasal ve toplumsal ortamın hazırlanmasının zaman alacağı bildirildi. Kendisini fesheden örgüte (IRA) yönelik olarak İngiltere 3-4 kanuni düzenleme yaptı. Topluma kazandırmak amacıyla, suç işleme hali ve sonrası için ayrı hükümler getirdi. Ama İngiltere örneğinde vaka ve örgüt mensubu sayısının çok az olduğu değerlendiriliyor.
TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş (AA)
KOMİSYON 40 ÜYEDEN OLUŞUR
Komisyonun üye sayısının henüz netleşmediği ancak üye sayısının 40'ı geçmeyeceği bildirildi. AK Parti'ye 17 üye düşmesi bekleniyor. Sabah'tan Önder Yılmaz'ın haberine göre, her partiye temsilci verileceği ve komisyona Numan Kurtulmuş'un başkanlık yapması bekleniyor. Komisyonda partileri temsilen koordinatör grup başkanvekili de bulunacak.
KURTULMUŞ DIŞINDA KİMSE AÇIKLAMA YAPMAYACAK
Gelecek tekliflerde 5'te 3 nitelikli çoğunluk aranacak. Meclis Başkanı Kurtulmuş dışında kimse açıklama yapmayacak. Mahremiyet gözetilecek. Hukukçu, siyasal ve sosyal bilimlere hakim üyeler ağırlıkta olacak. Üye seçiminde bölgesel dengeler de gözetilecek.
