Sabah kahvaltılarının vazgeçilmezlerinden biri olan kızarmış ekmek, çıtır dokusu ve iştah açıcı kokusuyla birçok kişinin güne başlarken ilk tercihi oluyor. Ancak yapılan yeni araştırmalar, bu alışkanlığın düşündüğümüz kadar masum olmayabileceğine dikkat çekiyor. Özellikle yüksek ısıda uzun süre kızartılan ekmeklerin, karaciğer sağlığı üzerinde olumsuz etkiler yaratabileceği vurgulanıyor.
KAHVERENGİLEŞMİŞ YÜZEYLER GİZLİ RİSK TAŞIYOR
Kızartma işlemi sırasında ekmeklerin yüzeyinde oluşan kahverengi renk, lezzetin habercisi gibi görünse de bu renk değişiminin temelinde "akrilamid" adlı kimyasal bulunuyor. 2024 yılında Nutrition and Metabolism Journal'da yayımlanan bir çalışmaya göre, yüksek ısıda pişirilen karbonhidrat ağırlıklı besinlerde oluşan akrilamid maddesi, karaciğer hücreleri üzerinde toksik etki yaratabiliyor.
Araştırmacılar, akrilamidin oksidatif stres seviyesini artırarak karaciğerde inflamasyona yol açabileceğini ve uzun vadede karaciğerin doğal detoks işlevini zayıflatabileceğini ifade ediyor.
Tost makinesi düşmanı mı oldu?
Her sabah tost makinesinde ekmek kızartan milyonlarca kişi için bu haber şaşırtıcı olabilir. Ancak uzmanlara göre burada önemli olan "kıvam". Ekmek ne kadar koyu kahverengiye hatta yanık renge yakınsa, risk de o kadar artıyor. Hafifçe kızartılmış, altın sarısı renkte kalan ekmeklerin bu kimyasalları çok daha az içerdiği belirtiliyor.
Uzmanlardan sağlıklı tost önerileri
Londra'daki King's College Üniversitesi'nde görevli Beslenme Bilimi Uzmanı Dr. Sarah McBride'a göre, "Tost makinesini orta ısıda kullanmak ve ekmeği çok fazla kurutmadan hafifçe kızartmak, oluşabilecek kimyasal riskleri en aza indirir. Ayrıca, tam buğday ekmek tercih ederek lif ve antioksidan alımını artırabilirsiniz."
