Leonardo'nun Kökleri İstanbul'da Çıktı

Gelmiş geçmiş en ünlü dâhilerden biri o! Ressam, heykeltıraş, mimar, müzisyen, mühendis, bilim adamı… Sanatı ile Rönesans'a damga vuran, hayatını konu alan yazarları milyarder yapan Leonardo Da Vinci, şimdi de annesi ile gündemde. Robin Maxwell'in geçen yıl İngilizce yayımlanan "Signora Da Vinci" kitabı Everest Yayınları tarafından Türkçe'ye çevrildi. Kitap günümüzde sayıları hızla artan popüler tarih kitaplarına çarpıcı bir örnek oluşturuyor.

Kitapta Caterina İtalya'nın Vinci kasabasında geleneksel bir eczacı olan babasıyla birlikte yaşayan, dönemin standartlarına göre "fazla meraklı" bir kız. Kırlarda, bahçelerde geçen serbest çocukluğunun ardından sekiz yaşına geldiğinde babası Ernosto ona eczacılığı, tedavinin ve büyü yapmanın formüllerini öğretir. Özgür bir ruha sahip olan Caterina, kırlarda ot toplamak amaçlı gezintilerinden birinde komşu oğlu Piero ile tanışır. Elbette büyük bir aşk başlar, ancak imkânsız bir aşktır, çünkü Piero'nun ailesi zengindir, Caterina ise bir köylü kızıdır neticede. Bu durum Caterina hamile kaldığında evlenmelerine de mani olur. Dönemin İtalya'sında babasız bir çocuk doğurmak, bir kadın için toplumun kıyısına itilmektir. Caterina "kocaman anne yüreği" ile tüm güçlükleri göze alır ve çocuğunu, yani Leonardo'yu doğurur. Yıl 1452, Caterina henüz 16 yaşındadır. Birkaç yıl büyütür oğlunu, yanından ayırmaz, ancak Leonardo dört yaşına geldiğinde Caterina'dan alınır ve babasının ailesine verilir.

Orta Doğu kökenli bir köle

Roman bu minvalde sürükleyici bir şekilde ilerliyor. Peki Maxwell'in çizdiği, oğlunun dehasında büyük izi olan "dahi köylü kız Caterina" karakteri ne kadar gerçek? Tarihçilerin hemfikir olduğu noktalar var; mesela babası Ser Piero, Leonardo doğduktan kısa bir süre sonra Albiera ile evlendi, annesi de birkaç ay sonra evlenmekte gecikmedi. Annesi ile babası evlenmediği için Leonardo evlilik dışı bir çocuk olarak yaşamanın zorluklarıyla büyüdü. Üniversiteye gitmesi yasaktı. Temel eğitimini okulda aldı fakat Latince, matematik, fizik, anatomi gibi bilimleri kendi çabalarıyla öğrendi. Babasının ailesinin evinde büyümesine rağmen yasal olarak onun varisi değildi, yaygın geleneği izleyerek babasının adını dahi almadı.

Uzun yıllar, Leonardo doğduğunda 25 yaşında olan babası Ser Piero di Antonio'nun noter, annesi Caterina'nın ise bir köylü kızı olduğuna inanıldı. Oysa son araştırmalarla Caterina'nın hayatındaki sırlar aydınlanıyor. Bir iddiaya göre Caterina Orta Doğu kökenli bir köleydi ve İtalya'ya İstanbul'dan gelmişti. Köle sahibi olmak o yıllarda Tuscany'de çok yaygındı. Üstelik sonradan Hıristiyan olan köle kadınların yaygın olarak aldığı isimlerden biri Caterina'ydı.

"Bir Müslüman'dı, üstelik Azeri"

Bu bilgiler, 1493 yılında Milano'ya gelen ve hayatının son iki yılını oğlunun yanında geçiren Caterina ile Leonardo'nun mektuplarını inceleyince ortaya çıktı. Da Vinci Müzesi'nin 25 yıllık araştırmaları sonucunda gün ışığına çıkan mektuplarda, ilişkilerinin giderek yakınlaştığı görülüyordu. Hatta annesi öldüğünce cenaze masraflarını Leonardo ödedi. Müze Müdürü Alessandro Vezzosi'ye göre mektuplar Caterina'nın Orta Doğu geçmişinin sanatçı, matematikçi ve felsefeci olarak Leonardo'nun üzerinde sanılandan çok daha fazla etkili olduğunu gösteriyor. Vezzosi Leonardo'nun hayatının son yıllarında Orta Doğu'ya giderek daha fazla ilgi duyduğunu belirtiyor.

DİĞER GALERİLER