İnsana da bulaşabiliyor! Uzmanlar uyardı: Deli dana hastalığında o belirtilere dikkat

The Sun'da yer alan habere göre bilim insanları, deli dana hastalığının kirli yem yoluyla yayıldığını belirtiyor. Peki deli dana hastalığı nasıl bulaşıyor, belirtileri neler ve insandan insana geçme riski var mı? DELİ DANA HASTALIĞI GERİ Mİ DÖNÜYOR? The Sun'ın haberine göre İngiltere'de 1990'lı yıllarda büyük bir krize neden olan hastalık, geçmişte ülkede 184 binden fazla ineğin ölümüne yol açmıştı. Hastalığın yayılmasını önlemek amacıyla 4,4 milyondan fazla sığırın itlaf edilmesine neden olmuştu. Bu dönem, insanlarda da ölümcül varyantı olan Creutzfeldt-Jakob Hastalığı (vCJD) vakalarının ortaya çıkmasına sebep olmuştu. Edinburgh Üniversitesi'nden İmmünopatoloji Profesörü Neil Mabbott, son tespit edilen vakanın 'atipik BSE' olduğunu belirterek hastalığın bulaşıcı olmadığının altını çizdi: 'Çok nadiren, sığırlarda atipik BSE vakaları sporadik olarak tespit edilir. Bunlar bulaşıcı olarak kabul edilmez ve bulaşıcı bir kökene bağlı değildir. Son on yılda İngiltere'de sadece dört atipik BSE vakası görüldü.' Mabbott, son vakanın düşen sığırlardan alınan beyin dokularının rutin gözetimi ve testleri sırasında tespit edildiğini vurguladı. 'GIDA GÜVENLİĞİ AÇISINDAN HERHANGİ BİR RİSK YOK' Gıda Standartları Ajansı (FSA) yetkililerinden Dr. James Cooper, halk sağlığı açısından herhangi bir tehlike olmadığını söyledi: 'Tüketicileri BSE riskinden korumak için hayvan yemi kontrolleri, BSE enfeksiyonunu taşıma olasılığı yüksek sığır parçalarının gıdadan çıkarılması gibi sıkı önlemler uygulanmaktadır. İngiltere'deki tüm mezbahalarda resmi veteriner hekimler ve et hijyeni müfettişleri görev yapmaktadır. Gıda güvenliği en büyük önceliğimizdir.' DELİ DANA HASTALIĞI NEDİR? Tıp literatüründe 'Bovine Spongiform Encephalopathy (BSE)' olarak bilinen deli dana hastalığı, sığırların sinir sistemini etkileyen, prion adı verilen anormal proteinler nedeniyle ortaya çıkan ölümcül bir beyin hastalığıdır. İnsanlarda bu hastalığın karşılığı, 'Variant Creutzfeldt-Jakob Hastalığı (vCJD)' olarak adlandırılır. Uzmanlara göre hastalık genellikle enfekte hayvanların etlerinin tüketilmesiyle insanlara geçebiliyor. İNSANLARDA GÖRÜLEN BELİRTİLER Deli dana hastalığının insanlarda ortaya çıkan ilk belirtileri çoğu zaman psikiyatrik değişiklikler şeklinde kendini gösteriyor. Hastalık ilerledikçe hem zihinsel hem de fiziksel fonksiyonlar ciddi şekilde etkileniyor. Başlıca belirtiler şu şekilde sıralanıyor: - Kişilik değişiklikleri, depresyon ve anksiyete - Hafıza kaybı, düşünme ve dikkat bozuklukları - Konuşma ve dilde zorlanma - Görme bozuklukları veya bulanık görme - Kas seğirmeleri, istemsiz hareketler ve kas güçsüzlüğü - Denge kaybı, yürüme veya yutma güçlüğü - Uyku düzensizlikleri (aşırı uyku hali veya uykusuzluk) - Hastalığın ileri evrelerinde bilinç kaybı ve koma KULUÇKA SÜRESİ ON YILLARCA SÜREBİLİYOR Uzmanlara göre, deli dana hastalığının insanlardaki kuluçka süresi oldukça uzun. Enfekte etin tüketilmesinden sonra hastalık belirtilerinin ortaya çıkması 10 yıl, hatta bazı vakalarda 20–30 yıl kadar sürebiliyor. Bu da hastalığın erken teşhis edilmesini son derece zor hale getiriyor. KESİN BİR TEDAVİSİ BULUNMUYOR Şu ana kadar deli dana hastalığına karşı etkili bir tedavi yöntemi geliştirilebilmiş değil. Hastalık, ilerledikçe beyinde süngerimsi tahribata yol açarak geri dönüşsüz nörolojik hasar bırakıyor. ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri (CDC), bu konuda yaptığı açıklamada, 'Belirtiler başladıktan sonra hastalığın ilerleyişini durduracak veya yavaşlatacak spesifik bir tedavi bulunmamaktadır.' ifadelerini kullanıyor. Hastalık genellikle hızlı bir şekilde ilerliyor ve sonunda bilinç kaybı, koma ve ölümle sonuçlanabiliyor. (Fotoğraflar: Takvim Foto Arşiv)