30 soruda OHAL

FETÖ/PDY terör örgütünün gerçekleştirdiği darbe girişiminin ardından 3 ay süreyle ilan edilen OHAL'in kapsamı en çok merak edilen konuların başında geliyor. OHAL ne anlama geliyor, hangi kısıtlamaları getiriyor? Ceza Hukukçusu Doç. Dr. Yılmaz Yazıcıoğlu, OHAL'in vatandaşın hayatını nasıl etkileyeceğini değerlendirdi.

1 - OHAL ile hayatımızda neler değişecek?

"OHAL uygulaması, Anayasa'nın 120'nci ve 121'nci maddelerinde kaynaklanan yetki uyarınca, ülkenin Cumhurbaşkanı'nın başkanlığında hükümet tarafından idare edilmesini ifade eden olağanüstü bir süreçtir. Bu süreç zarfında hayatımızda nelerin değişeceğini esasen mevcut hükümetin ne derece demokrat olup olmadığı ve toplumu ne derece zapturapt altına almak istediği belirleyecektir.

Zira bu süreçte hükümet istediği şekilde bireylerin anayasal temel hak ve özgürlüklerinde sınırlama getirebileceği gibi, anayasal haklarını kısıtlayabilir veya durdurabilir. Bu süreçte valiler ve görevlendirilecek kamu görevlileri ekstra yetkilerle donatılabilecek ve mevcut yetkileri artırılacak.

2 - OHAL ile sıkıyönetim arasındaki fark nedir?

OHAL ile sıkıyönetim arasındaki en temel fark birincisinde hükümet valiler eli ile ülkeyi yönetirken, ikincisinde yani sıkıyönetimde ülkeyi hükümet Genelkurmay Başkanlığı'na bağlı sıkıyönetim kanunları ile yönetir. Birincisi sivil, ikincisi askerler eliyle gerçekleştirilen bir yönetim biçimidir.

3 - Kolluk kuvveti yolda durdurup telefonunuzu karıştırabilir mi?

Bu en çetrefilli soru; zira OHAL ilan edilmeden önce de kolluk görevlisi şartlar oluşuyorsa kişilerin üstünü, araçlarını, eşyalarını arayabilir ve suç teşkil eden eşyaya veya suça ilişkin delillere el koyabilirdi. Bu arama hakim veya savcı kararı ile yapılabilirken, OHAL'de vali veya yetkili kılınan idari makamın emri ile yapılabilecek.

4 - Kolluk gücü, whatsapp, mesaj ve rehberimizi kontrol edebilir mi?

Gerekli şüphe oluşuyorsa cep telefonu karıştırılabilir. Kolluk görevlisi emlinizdeki telefona suçta kullanıldığı veya suça ilişkin delil elde edilği gerekçesiyle el koyabilir, bunu karıştırabilir ve bu durumda whatsapada ulaşabiliyorsa mesajlarınızı ve rehberinizle resimlerinizi inceleyebilir. Burada önemli kıstas, kimse kendi aleyqhine delil vermeye zormlanamayacağı için hiçkimse whatsapp veya diğer mesajlarını yahut telefonunodaki bilgilerini kolluk kuvvetlerine vermekle göstermekle yükümlü değildir. Yani kimse şifresini açarak kolluğa vermek zorunda değildir. aksini talep, anayasa tarafından korunan susma hattının ihlali anlamına gelirki işkence ve kötü muamele yasağının ihlali anlamına gelir. Ancak kolluk telefonu alır, ve inceleyibilr. Kendisi açmayı başarır ve delil elde ederse bu delil aleyhe kullanılabilir.

DİĞER GALERİLER