İngiltere ve Türkiye gıda raporu: En çok pestisit içeren meyve ve sebzeler belli oldu

Birleşik Krallık merkezli PAN UK kuruluşu ve Avrupa Birliği RASFF sistemi, 2026 yılı Şubat ayında yayımladıkları raporlarla gıda zincirindeki pestisit tehlikesini gözler önüne serdi. Yapılan testlerde, İngiltere'deki üzümlerin %90'ında ve Türkiye'den ihraç edilen biberlerin büyük çoğunluğunda, kanserle ilişkili onlarca farklı kimyasalın bir arada bulunduğu "kokteyl etkisi" saptandı.

Giriş Tarihi: Güncelleme Tarihi:
İngiltere ve Türkiye gıda raporu: En çok pestisit içeren meyve ve sebzeler belli oldu - 1

irleşik Krallık Pestisit Eylem Ağı (PAN) ve uluslararası gıda izleme sistemlerinin 2026 yılı Şubat ayı verileri, tarımsal üretimde kullanılan bitki koruma ürünlerinin güncel durumunu ortaya koydu. Yapılan analizlerde, İngiltere pazarındaki üzüm ve greyfurt gibi ürünlerde çoklu kalıntı oranları incelenirken, Türkiye'nin ihracat standartlarına uyum süreci ve gıda güvenliği denetimleri de raporlardaki yerini aldı.

İngiltere ve Türkiye gıda raporu: En çok pestisit içeren meyve ve sebzeler belli oldu - 2

İNGİLTERE VE TÜRKİYE GIDA RAPORU: MEYVE VE SEBZELERDE GÜNCEL PESTİSİT DENETİMLERİ

2026 yılının ilk çeyreğinde yayımlanan uluslararası gıda güvenliği raporları, sofralarımıza ulaşan ürünlerin kimyasal karnesini çıkardı. Birleşik Krallık merkezli Pestisit Eylem Ağı (PAN) ve tarım otoritelerinin verilerine göre, market raflarındaki ürünlerde "kokteyl etkisi" olarak bilinen çoklu ilaç kalıntısı denetimleri sıkılaştırılırken, Türkiye tarafında ise ihracat standartlarına uyum ve sürdürülebilir tarım çalışmaları hız kazandı.

İngiltere ve Türkiye gıda raporu: En çok pestisit içeren meyve ve sebzeler belli oldu - 3

İNGİLTERE'DE "KOKTEYL ETKİSİ" İNCELEMESİ

İngiltere Çevre, Gıda ve Kırsal İşler Bakanlığı (Defra) tarafından yürütülen gıda izleme programları, meyve ve sebze gruplarında çarpıcı sonuçlar ortaya koydu. Yapılan testlerde, özellikle ithal edilen bazı meyve gruplarının birden fazla kimyasal madde içerdiği saptandı.

  • Üzüm ve Greyfurt: Test edilen üzümlerin %90'ında, greyfurtların ise neredeyse tamamında (%99) çoklu kalıntı belirlendi.

  • Kimyasal Çeşitliliği: Tek bir üzüm örneğinde 16, bir acı biber örneğinde ise 11 farklı pestisit türüne rastlanması, uzmanları "kokteyl etkisi" konusunda uyarı yapmaya sevk etti.

  • Yasal Limitler: Numunelerin %97'den fazlası yasal limitler dahilinde kalsa da, PAN UK gibi kuruluşlar bu limitlerin kimyasalların birleşik etkisini ölçmediğini savunuyor.

İngiltere ve Türkiye gıda raporu: En çok pestisit içeren meyve ve sebzeler belli oldu - 4

TÜRKİYE'NİN GIDA GÜVENLİĞİ VE İHRACAT STANDARTLARI

Türkiye, Avrupa ve dünya pazarlarına sunduğu taze meyve ve sebzelerde kalite standartlarını korumak adına denetimlerini artırıyor. Tarım ve Orman Bakanlığı koordinesinde yürütülen izleme faaliyetleri, ürünlerin uluslararası Maksimum Kalıntı Limitleri (MRL) çerçevesinde kalmasını hedefliyor.

  • Sıkı Denetim Mekanizması: İhraç edilen biber, domates ve kuru incir gibi stratejik ürünlerde, tarladan sofraya izlenebilirlik sistemleri uygulanıyor.

  • Biyoteknik Mücadele: Kimyasal pestisit kullanımını azaltmak amacıyla çiftçilere yönelik biyoteknik ve biyolojik mücadele destekleri 2026 yılında en üst seviyeye çıkarıldı.

  • Sürdürülebilir Tarım: İyi Tarım Uygulamaları (İTU) ve organik tarım sertifikalı üretim alanları genişletilerek, kalıntısız ürün tedariki öncelik haline getirildi.

İngiltere ve Türkiye gıda raporu: En çok pestisit içeren meyve ve sebzeler belli oldu - 5

ÜLKELER ARASI KARŞILAŞTIRMALI ÜRÜN ANALİZ LİSTESİ

Raporlarda incelenen ve dikkat edilmesi gereken temel ürün grupları şu tabloda özetlenmiştir:

İnceleme Alanıİngiltere Pazarı BulgularıTürkiye Üretim ve Denetim Odağı
En Çok İncelenen ÜrünlerÜzüm, Greyfurt, Muz, BrokoliBiber, Domates, Nar, Kuru İncir
Temel Analiz KonusuÇoklu ilaç kombinasyonları (10+ tür)Uluslararası MRL limitlerine tam uyum
Risk Yönetimiİthalat denetimlerinin artırılmasıBiyolojik mücadele ve kalıntısız üretim
Tespit OranıMeyvelerin %75'inde çoklu kalıntıDenetimli ürünlerde %98 başarı oranı

İngiltere ve Türkiye gıda raporu: En çok pestisit içeren meyve ve sebzeler belli oldu - 6

TÜKETİCİLER İÇİN GÜVENLİ GIDA REHBERİ

Gıda güvenliği uzmanları, hem İngiltere'de hem de Türkiye'de tüketicilerin dikkat etmesi gereken noktaları şu şekilde sıralıyor:

  1. Mevsimsel Tüketim: Ürünlerin doğal yetişme dönemlerinde tüketilmesi, ilaçlama ihtiyacını minimize eder.

  2. Etkili Temizlik: Meyve ve sebzelerin tüketilmeden önce bol suyla yıkanması, yüzeydeki fiziksel kalıntıların uzaklaştırılmasına yardımcı olur.

  3. Sertifikalı Ürünler: "İyi Tarım" veya "Organik" logolu ürünlerin tercih edilmesi, denetim süreçlerinden geçmiş gıdalara ulaşımı kolaylaştırır.

İngiltere ve Türkiye gıda raporu: En çok pestisit içeren meyve ve sebzeler belli oldu - 7
İngiltere ve Türkiye gıda raporu: En çok pestisit içeren meyve ve sebzeler belli oldu - 8

❓ SIKÇA SORULAN SORULAR (SSS)

Pestisit "kokteyl etkisi" tam olarak nedir? Tek bir gıda maddesinde birden fazla kimyasalın aynı anda bulunmasıdır. Bilim insanları, her bir ilacın yasal limit altında olsa bile, bir araya geldiklerinde vücut üzerinde daha ağır bir toksik yük oluşturabileceğini belirtiyor.

İngiltere ve Türkiye gıda raporu: En çok pestisit içeren meyve ve sebzeler belli oldu - 9

Meyve ve sebzeleri yıkamak tüm kalıntıları temizler mi? Yüzeydeki ilaçların bir kısmı sirkeli veya karbonatlı suyla temizlenebilir. Ancak "sistemik" olarak adlandırılan ve bitkinin öz suyuna karışan ilaçlar yıkama ile tamamen arındırılamaz.

Türkiye'den Avrupa'ya giden ürünler nasıl denetleniyor? Ürünler hasat edilmeden önce tarlada, paketleme tesisinde ve sınır kapısında olmak üzere üç aşamalı bir analiz sürecinden geçer. Avrupa Birliği'nin MRL (Maksimum Kalıntı Limiti) standartlarına göre test edilir.

Organik ve İyi Tarım arasındaki fark nedir? Organik tarımda hiçbir sentetik kimyasal kullanılmaz. İyi Tarım Uygulamaları'nda (İTU) ise kimyasallar sadece izin verilen miktarda, kayıt altında ve kontrollü şekilde kullanılır.

İngiltere ve Türkiye gıda raporu: En çok pestisit içeren meyve ve sebzeler belli oldu - 10

✍️ Editör Notu

Küresel gıda tedarik zinciri her geçen gün daha karmaşık bir hal alıyor. Birleşik Krallık'taki raporlar, gelişmiş ülkelerin ithal ürünler üzerindeki denetim baskısını artıracağını gösteriyor. Türkiye açısından bu durum bir risk değil, bir fırsattır; zira Türkiye'nin sürdürülebilir tarım ve biyoteknik mücadeleye yaptığı yatırımlar, dünya pazarlarında "kalıntısız ve güvenli gıda" imajını güçlendirecek niteliktedir. Tüketicilerin bilinçli tercihi, üreticilerin ise teknolojik dönüşümü, bu küresel sağlık sorununu aşmanın tek yoludur.