Erken emekli olmak herkesi hayali. Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından belirtilen şartları sağlayanlar erken emekli olabiliyor. Bu şartlardan bir tanesi de sağlık sorunu olanları kapsıyor. SGK'nın tanıdığı hastalıklardan birine sahip olan vatandaşlar erkenden emekliliğe erişebiliyor. Peki nedir bu hastalıklar? Bir çok kişi '!... hastalığım var erken emekli olabilir miyim?'' şeklinde araştırmalar yapıyor. Malulen emeklilik için kişiden çalışma gücünde en az yüzde 60 kayıp olduğuna dair 'sağlık kurulu raporu' isteniyor. İşte detaylar...
Sağlık sorunu nedeniyle erken emekli olabilenler ikiye ayrılıyor. Öncelikle bu iki grubu belirtelim. Sosyal güvenlik mevzuatına göre sağlık sorunları sebebiyle erken emekli olabilenlerden biri 'malulen emeklilik', ikincisi ise 'engelli hakkıyla emeklilik'tir. Her engelli, 'malul' sayılmamaktadır. Nedeni ise malul sayılabilmek için belirleyici kuralın bulunması. O da işgücü kaybının yüzde 60 ve yukarı olması kuralıdır.
1800 GÜN GEREKİYOR
Kişi, çalışma gücünde en az yüzde 60 kayıp olduğunu belgelerse ve en az 1800 gün prim ödemişse maaşa hak kazanıyor. Malulen emekli olabilmek için çalışma gücü kaybında dikkate alınan rahatsızlıkların, ilk kez sigortalı olunan tarihten sonra başlamış olması gerekiyor. Malul kişinin en az 10 yıl sigortalı olması da aranan diğer bir şart. Başkasının bakımına muhtaç derecede durumu ağır olan hastalarda ise 10 yıllık sigortalılık süresine bakılmıyor. Ancak en az 1800 gün prim ödemeleri isteniyor.
BELLİ BİR SÜRESİ VAR
Maluliyet Tespit Işlemleri Yönetmeliği'nde maluliyet süresi ayrıca belirtilmeyen tüm kanser hastalıklarında, tanı tarihinden itibaren bir yılda başvurmak koşuluyla 18 ay süreyle maluliyet aylığı bağlanıyor. Bazı hastalıklarla ilgili tanı konulduğunda ise 12 ya da 24 ay aylık bağlanabiliyor. Kemik iliği nakli yapılanlar 12 ay, kan kanseri tedavisi görenler ve verem hastaları 24 ay malul aylığı alabiliyor.
EN AZ YÜZDE 40 OLMALI
Malulen emekli olamayan bir kişi engelli hakkıyla emekli olabilir. Engelli vatandaşlar, engellilik oranı ve ilk kez sigortalı oldukları tarihe göre emeklilikte farklı koşullara tabiler. Yaş şartı aranmıyor. Emeklilik için sağlık kurulu tarafından verilen rapora göre, engellilik oranının en az yüzde 40 olması gerekiyor. Engellilik durumunun yüzde 40 ve üzeri olması durumlarında emeklilik için gerekli prim gün sayısı değişiyor.
