2022 YKS tercihleri başlıyor! Yerleştirme hangi puana göre yapılacak? Baraj puanın kalkmasının etkisi ne? İşte 10 soruda tercih rehberi

Üniversite adayları için tercih süresi yarın başlıyor.Adaylar, tercihlerini, 27 Temmuz-5 Ağustos tarihleri arasında https://ais.osym.gov. tr'den yapacak.YKS tercihlerinde, geçmiş yıllara göre puanlar ile sıralamalar arasındaki farklılıkların göze çarpması nedeniyle adayların başarı sıralamalarını dikkate alarak tercihte bulunması büyük önem taşıyor.Tercihler için YÖK ATLAS verilerinin dikkatle incelenmesi, adayların istemedikleri bölümleri yazmaması gerekiyor.Eğitim ve rehberlik uzmanları tercihlerdeki önemli hususları 10 soruda anlattı: YKS'de baraj puanı uygulamasının kaldırılması ne anlama geliyor? 2022-YKS'den itibaren SAY, SÖZ, EA ve DİL puan türlerinde sınav puanı hesaplanması için uygulanan TYT puan türünde 150 puan alma şartı ile yerleştirme puanlarının hesaplanmasında; TYT puan türü için 150, SAY, SÖZ, EA ve DİL puan türleri için 180 olan sınav puanı barajı uygulaması kaldırıldı.Bu düzenlemeyle bu yıl artık puanı hesaplanan tüm adaylar sisteme dahil edildi ve tercih yapabilir hale geldi. Baraj puanının kaldırılması yerleştirmeleri nasıl etkiler? Üniversitelere yerleştirmeler için baraj puanının kaldırılması, daha fazla adayın tercihte bulunma hakkını elde etmesi anlamına geliyor.Ancak YKS bir sıralama sınavı.Dolayısıyla arztalep dengesi ve adayların sıralamadaki durumları, önceki yıllarda olduğu gibi bu yıl yerleştirmelerde etkili olacak. Bazı programlardaki 'başarı sırası koşulu' uygulaması devam edecek mi? Tıp, diş hekimliği, eczacılık, hukuk, mimarlık, mühendislik ve öğretmenlik programlarını tercih edebilmek için gerekli olan en düşük başarı sırası koşulu uygulaması sürüyor.Buna göre; bu yılki hukuk programlarına yerleştirme işlemlerinde EA en düşük 125 bininci, mühendislik programlarına yerleştirme işlemlerinde SAY en düşük 300 bininci, mimarlık programlarına yerleştirme işlemlerinde SAY en düşük 250 bininci, tıp programlarına yerleştirme işlemlerinde SAY en düşük 50 bininci, öğretmenlik programlarına yerleştirme işlemlerinde ilgili puan türünde en düşük 300 bininci, eczacılık programlarına yerleştirme işlemlerinde SAY en düşük 100 bininci, diş hekimliği programlarına yerleştirme işlemlerinde SAY en düşük 80 bininci olmak gerekecek. Yerleştirme hangi puana göre yapılacak? Sınav puanı hesaplanan tüm adaylar için ortaöğretim başarı puanı eklenerek yerleştirme puanı hesaplandı.Adaylar, önceki yıllarda olduğu gibi sınav puanına ortaöğretim başarı puanı eklenerek oluşacak yerleştirme puanıyla puan üstünlüğüne göre yerleştirilecek. Bu yıl üniversite kontenjanları arttı mı? Geçen yıl üniversite kontenjanları 1 milyon 38 bin 865 olarak belirlenmişti. Bu yıl üniversitelerde toplam kontenjanlar 22 bin 821 artırılarak, ön lisans için 512 bin 881, lisans programları için 509 bin 164, özel yetenek programları için 39 bin 641 olmak üzere toplam 1 milyon 61 bin 686 şeklinde belirlendi.YKS bir sıralama sınavı olduğundan adaylar, sadece kontenjanlar düzeyinde ve başarı sırasına ve tercihlere göre yerleştirilecek.Dolayısıyla sıralaması düşük bir adayın yüksek sıralamaya sahip bir programa yerleştirilmesi mümkün olmayacak. Adayların YKS tercihlerinde göz önünde bulundurması gereken hususlar neler olmalı? Tercih yapılırken adayların ilgi, yetenekleri, değerleri ve iş gücü piyasasını dikkate alarak tercihte bulunmaları yerinde olacak.Bu tercihlerinde listelerini oluştururken hayallerindeki üniversite ve bölümleri tercih listesinin ilk sıralarına yazmalı, sonrasında sıralamalarına yakın olan; üstünde ve altındaki üniversite programlarını 2021 yılında oluşan bölüm yerleştirme sıralamalarını göz önüne almalı.Adayların, ortaöğretim kurumlarında tercih komisyonlarında görev alan ve online olarak da ulaşabilecekleri rehber öğretmen ve psikolojik danışmanlardan ya da Rehberlik Araştırma Merkezleri'nde (RAM) oluşturulan tercih danışmanlığı komisyonlarından destek alarak tercihlerini oluşturmaları yerinde olacak. Bu yıl aday netlerinin yüksek olmasına rağmen, puanlarda yükselme ancak sıralamalarda düşüşler var. Bu durum tercihleri nasıl etkiler? Puanların ve sıralamaların yükselmesi ve düşmesine ilişkin değişim her yıl farklı şekillerde ortaya çıkar. Bu değim sınavın zorluk derecesine, adayların netlerine göre belirlenir.Sınavda cevaplanan soruların doğru ve yanlış sayısı göz önüne alınarak ve istatistiki olarak hesaplanması sonucunda adayların sıralamaları, puanları yükselir ya da düşer.Dolayısıyla YKS aslında bir sıralama sınavıdır.Bu yıl ortaya çıkan bu durumun, 200 bin ve öncesi sıralamalarda fazla etki yaratması beklenmiyor.Ancak 200 bin ve sonraki sıralarda özellikle baraj puanının kalkmasıyla üniversite bölümlerinin sıralamalarında önemli farklılıklar oluşması bekleniyor.Bu nedenle tercihlerin dikkatli yapılması gerekiyor. YKS tercihleri sıralamaya göre mi puana göre mi yapılmalı? Kaç tercihte bulunulacak? Adaylar, puana değil sıralamalarına göre tercihte bulunmalı. YKS tercihlerinde, geçen yılın sıralamaları önemli bir faktör olmalı.Daha detaylı incelemeler için YÖK ATLAS verilerine bakılmalı.YKS tercihlerinde adaylar en fazla 24 tercihte bulunabilecek.Adayların tercihlerinin baştan birkaçını 'Puanım yeterli olmayabilir' endişesine kapılmadan, sadece ilgisini göz önüne alarak belirlemeli, buralara en çok istenen programlar yazılmalı.Ancak, kazanılsa bile kaydolmak istenmeyen bir programa tercih listesinde yer vermemeleri gerekiyor. Adayların tercih listelerindeki programların sırasının istek sıralarına uygunluğu kontrol edilmeli.Eğitim uzmanlarına göre, tercihler için farklı formüller dikkate alınabilir.Bunlardan biri Sayısal (SAY) tercihlerinde başarı sırasının yüzde 50 fazlası ile yüzde 50 eksiği göz önünde bulundurularak sıralama yapılması.Örneğin, 10 bin sıralamaya sahip SAY puanı ile bir bölüm isteyen adayın tercihlerini 5 bin-15 bin arasında tutması tavsiye ediliyor.Bu yıl Eşit Ağırlık (EA) ve Sözel (SÖZ) tercihlerde ise sapmalar bekleniyor.Bu nedenle bu puan türlerinde adaylar, başarı sırasının yüzde 100 fazlasına kadar üst sıralarda tercih yapabilir.Alt tercihlerde ise başarı sıralamasından çok daha aşağılara inilebilir.Örneğin; EA türünde 150 bindeki bir adayın tercihlerini 50 bin- 300 bin arasında tutması öneriliyor. Bu yıl barajlar kaldırıldı, ek yerleştirme yapılır mı? Yükseköğretim programlarına kayıt işlemleri tamamlandıktan sonra boş kalan kontenjanlar üniversitelerce ÖSYM'ye bildirilecek. Yükseköğretim programlarının 2022-YKS sonuçlarına göre yapılan genel yerleştirme sonunda boş kalan veya kaydolmama nedeniyle dolmayan kontenjanlarına ÖSYM tarafından merkezi olarak ek yerleştirme yapılacak. Merkezi yerleştirmede bir yükseköğretim programına yerleştirilen adaylar, ek yerleştirme için başvuramayacak.Ek yerleştirmede, ön lisans ve lisans programlarına merkezi genel yerleştirmedeki en küçük puanlarının altında puanı olan aday yerleştirilmeyecek.Kesin kayıt sonunda kontenjan açığı kalan programlara ön kayıtla öğrenci alınmayacak. Üniversite kayıtları ne zaman yapılacak? YKS sonuçlarına göre bir programa kayıt hakkı kazanan adayların kayıt işlemleri 22-26 Ağustos, elektronik kayıtlar ise 22-24 Ağustos 2022 tarihleri arasında yapılacak.KODLARA DİKKAT EDİN YKS Kılavuzu'nun iyi incelenmesinin önemli olduğunu belirten uzmanlar, 'Tercihleri yaparken kodları doğru yazdığınızdan emin olun' uyarısı yaptı. İSİM DEĞİL KOD YAZILIR: Hem lisans, hem de önlisans tabloları program kodu ile başlar. Aday, ÖSYM'nin Aday İşlemleri Sistemi'ne tercih bildiriminde bulunurken bu kodları girer. Girilen bu koda göre sistem adayın hangi programları tercih ettiğini bilir ve onu burada kodlananın dışında bir programa yerleştirmez. Bu nedenle azami dikkat gösterilmesi gereken bir bilgidir. PARANTEZ İÇİNE DİKKAT: Tablolarda seçeceğiniz programların bazılarının önünde parantez içinde çeşitli bilgiler yazılıdır. Bu bilgiler o programın öğrenim şeklini, varsa yabancı dille eğitimini, burs olanaklarını, tercihte cinsiyet ve uyruk zorunluluğu olup olmadığını, ana yerleşke dışında başka bir lokasyonda bulunuyorsa bulunduğu konumu açıklamak için yazılır. Tablonun bu sütununa da dikkat etmeniz gerekir. ÖZEL KOŞULLARA BAKIN: Adaylar tablonun sonraki sütunlarında en çok puan sıra ve kontenjana odaklanır. Ancak özel koşullara da odaklanılmalı. Çünkü programa özel tüm bilgiler o özel koşul numaralarında saklıdır. Orada yazan sayıları tabloların bitimindeki özel koşul maddelerinden okuyarak öğrenebilirler.TERCİH LİSTESİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILABİLİR Tercihlerimi ÖSYM'ye gönderdikten sonra değişiklik yapmam mümkün mü? Tercih işlemi için belirtilen son gün-saate kadar, internet ortamında tercih listesinde değişiklik yapılabilir. Bir bölüme yerleştiğimde bir sonraki yıl puanım düşer mi? 2 ya da 4 yıllık herhangi bir bölüme yerleştirildiğinizde bir sonraki yıl Ortaöğretim Başarı Puanınız (OBP) yarı yarıya düşer. Açıköğretim Fakültesi'nde bir bölüm kazananlar ek yerleştirmeye başvurabilir mi? Açıköğretim fakültesini kazananlar, ek yerleştirmeye başvuramaz. Tercih listemde son sıraya yazdığım bir bölümü benden daha düşük puanlı birisi ilk sıraya yazarsa kim daha avantajlıdır? Tercih sıralaması bu anlamda önemli midir? Puanı yüksek olan bir aday son tercihine daha önce yerleştirilir.Burada önemli olan puanın yüksek olmasıdır. Bir adayın puanının diğerine göre yüksek olması demek, sıralama olarak önde olması demektir. Tercih yaptığım halde yerleştirilemezsem seneye puanım düşer mi? Tercih yapmak puanı düşürmez. Burada önemli olan bir yükseköğretim programına yerleştirilmektir.Bir yükseköğretim programına yerleştirildiğinizde, ister kayıt yaptırın ister yaptırmayın, OBP katkınız yarı yarıya azalacaktır.YENİ AÇILAN BÖLÜMLERİ İNCELEYİN İlgi alanınıza göre tercih yapın. Başarı sıralamanızı dikkate alın. Tercihlerinizi istek sıranıza göre yapın. İstemediğiniz bir programı tercih listenize almayın. Kontenjan karşılaştırması yapın. Yeni açılan programları gözden kaçırmayın. Kontenjanı dolmayan bölümlere bakın. Tercihlerinizi işin uzmanı rehber öğretmenlere gösterin.