Takvim.com.tr TikTok ve ByteDance’tan çocuk gizliliği davasında 400 milyon dolarlık uzlaşma! Sıra Meta'da... Türkiye için emsal karar
TikTok, ABD’de çocukların çevrim içi gizliliğini ihlal ettiği gerekçesiyle açılan davayı kapatmak için 400 milyon dolar ödeyerek uzlaşma yoluna gitti. Skandallarla gündeme gelen Çinli çatı şirket ByteDance, böylece hukuki süreci sonlandırdı. Öte yandan uzmanlar, bu kararın Türkiye için "emsal" niteliğinde olduğunu vurguladı. Sadece TikTok'un değil; Instagram ve Facebook gibi Meta platformlarının da algoritma dayatmalarıyla toplum yapısını hedef aldığını belirten uzmanlar, Türkiye'nin hem TikTok'a hem de Meta'ya yaptırım uygulaması çağrısında bulundu.
Takvim.com.tr Giriş Tarihi: Güncelleme Tarihi:
ABD Adalet Bakanlığı (DOJ) ile Federal Ticaret Komisyonu (FTC) tarafından yürütülen ve Çocukların Çevrim İçi Gizliliğini Koruma Yasası'nın (COPPA) ihlal edildiği gerekçesiyle 2024 yılında açılan davada kritik karar çıktı.
ABD Adalet Bakanlığına göre TikTok ve ana şirketi ByteDance, federal davayı sona erdirmek amacıyla uzlaşma kapsamında toplam 400 milyon dolar ödemeyi kabul etti.
ABD ve TikTok arasında 400 milyon dolarlık ʺçocuk gizliliğiʺ uzlaşması. (Fotoğraflar: AA)
300 MİLYON DOLARI PEŞİN ÖDEYECEKLER
Adalet Bakanlığı'ndan yapılan resmi açıklamaya göre söz konusu yaptırım, COPPA davasında elde edilen en büyük tahsilatlardan biri olarak kayıtlara geçti. Uzlaşma kapsamında TikTok 300 milyon doları derhal ödeyecek.
Dijital devlere sıkı denetim geliyor: Prof. Dr. Ali Murat Kırık olası sınırlamaları anlattı Kalan 100 milyon dolar ise TikTok'un selefi Musical.ly hakkında 2019'da verilen önceki rıza kararının kaldırılmasına ilişkin mahkeme kararının ardından ödenecek.
AİLELERDEN GİZLİ VERİ TOPLADILAR
Dava dosyasında yer alan çarpıcı detaylara göre platform; 13 yaşından küçük çocukların ebeveyn izni ve bilgisi olmadan hesap açmasına sistematik olarak göz yumdu. Çocuklara ait hassas kişisel verileri yasa dışı yollarla toplayan şirketin, ebeveynlerin çocuk hesaplarını kapatma veya toplanan verileri silme yönündeki taleplerini de bilinçli şekilde zorlaştırdığı ortaya çıktı.
SİCİLİ SKANDALLARLA DOLU
Son uzlaşma, TikTok ve ana şirketi ByteDance'in ilk vukuatı değil. Platformun geçmişten bugüne uzanan ihlal dosyaları küresel denetleyicilerin radarında:
Musical.ly Sabıkası (2019): Platform, henüz Musical.ly adıyla faaliyet gösterirken yine çocukların kişisel verilerini izinsiz topladığı gerekçesiyle FTC tarafından 5,7 milyon dolar cezaya çarptırılmıştı.
Avrupa'dan 345 Milyon Euroluk Ceza (2023): İrlanda Veri Koruma Komisyonu (DPC), genç kullanıcıların hesaplarını varsayılan olarak "herkese açık" ayarlaması ve çocuk gizliliğini tehlikeye atması nedeniyle platforma 345 milyon euro para cezası kesti.
Gazetecilere Yönelik Casusluk İtirafı: ByteDance çalışanlarının, şirketteki veri sızıntılarını araştıran Forbes, Financial Times ve BuzzFeed muhabirlerinin IP adresleri ile konum verilerine yetkisiz erişim sağladığı ortaya çıkmış, şirket usulsüzlüğü kabul ederek ilgililerin işine son vermişti.
ABD'de Ulusal Güvenlik Baskısı: TikTok, Çin hükümetinin kullanıcı verilerine erişebileceği yönündeki ulusal güvenlik endişeleri nedeniyle ABD'de uzun süredir siyasi ve hukuki baskıyla karşı karşıya.
Uzlaşma kapsamında TikTok'un çocukların gizliliğinin korunmasına yönelik uyum ve veri işleme uygulamalarında değişiklikler yapması öngörülüyor.
KARAR EMSAL NİTELİĞİNDE... TİKTOK VE META'NIN BİRBİRİNDEN FARKI YOK
Bilişim Uzmanı Prof. Dr. Ali Murat Kırık, Tiktok'un ABD'de çocuk gizliliği davası sonucu 400 milyon dolar ödeyecek olmasını A Haber'de değerlendirdi.
Kararın "emsal" nitelikte olduğunu vurgulayan Kırık, META platformlarına da aynı yaptırımların uygulanması gerektiğini vurguladı.
Dijital devlere sıkı denetim geliyor: Prof. Dr. Ali Murat Kırık olası sınırlamaları anlattı
TikTok ve ve META'nın birbirinden farkı olmadığını savunan Kırık, "İki platform da çocukları bağımlı hale getirmeye ve verileri kullanmaya odaklı bir yapı. Instagram, Facebook, Tiktok... Hepsi algoritma tarafından kullanıcıları bağımlı hale getirmeye çalışıyor. Bu bir emsal karardır. Bu aynı zamanda bize bu davaların sayısının artacağını gösteriyor" değerlendirmesini yaptı.
Öte yandan mezkur dava sadece ABD'de görülüyor ve uzlaşma bedeli sadece ABD'ye ödenecek. Oysa TikTok ve META gibi platformlar küresel ölçekli dijital mecralar.
Bu bağlamda ABD'deki davanın emsal nitelikte olduğu bir kez daha gözler önüne serildi.
TÜRKİYE DE HEM YAPTIRIM UYGULAMALI HEM DE DAVA AÇMALI
Prof. Dr. Ali Murat Kırık, TikTok'un sadece ABD'de değil Türkiye'ye de toplum ve aile yapısını hedef aldığını, algoritma dayatması yapıp kişisel verileri usulsüz şekilde ele geçirdiğini beyan etti. Türkiye'nin de hem yaptırım uygulaması hem de dava açması gerektiğini dile getirdi.
Algoritmanın sinsi tuzaklarına dikkat çeken Kırık, "Bizde de aynı şekilde Tiktok çocuklar ve gençleri bağımlı yapıyor. Yönlendirme yapıyor, kişisel verileri izinsiz bir şekilde kullanıyor. O zaman bizim de devlet olarak bu platformlara yönelik yaptırımlar uygulamamız ve davalar açmamız önemli" şeklinde konuştu.
TAKVİM UYGULAMASINI İNDİRMEK İÇİN TIKLAYIN
SONRAKİ HABER
Almanya’da göç eğilimi yükseliyor
ÖNCEKİ HABER
Meta davası yeni dönemin kapısını araladı
