Portekiz’den 13 yaş altına sosyal medya kısıtlaması: Devletler algoritmalara karşı savaş açtı

Portekiz’de çocukların sosyal medya kullanımına kısıtlama getiren yasa tasarısı meclisten geçerek komisyona sevk edildi. Düzenleme, 13 yaş altına tam yasak öngörürken, 13-16 yaş grubunda erişimi ebeveyn ya da sınıf öğretmeni onayı ve dijital yaş doğrulama şartına bağlıyor. Çocukları dijital risklerden korumaya yönelik benzer adımlar Türkiye ve İspanya’da da gündemde.

Takvim.com.tr

Giriş Tarihi: 13 Şubat 2026 15:46 Güncelleme Tarihi: 13 Şubat 2026 16:12

Portekiz’den 13 yaş altına sosyal medya kısıtlaması: Devletler algoritmalara karşı savaş açtı

Hızlı Özet Göster

Portekiz'de mecliste kabul edilen yasa tasarısı, 13 yaş altı çocukların sosyal medyaya erişimini yasaklarken, 13-16 yaş aralığı için ebeveyn izni şartı getiriyor.
Tasarı, platformlara zorunlu yaş doğrulaması için "dijital anahtar" sistemi kurma ve uymayan şirketlere 2 milyon avroya kadar para cezası uygulama yükümlülüğü getiriyor.
Türkiye'de hazırlanan benzer bir yasa teklifi, 15 yaşından küçüklerin kimlik doğrulaması yoluyla sosyal medya hesabı açmasını engellemeyi hedefliyor.
İspanya Başbakanı Pedro Sánchez, sosyal medya platformlarına yönelik cezai sorumluluk getirmeyi amaçlayan bir önlem paketi hazırladıklarını duyurdu.

Sosyal medyanın çocuklar ve gençler üzerindeki olumsuz etkilerine ilişkin tartışmalar dünya genelinde artarken, birçok ülke gençleri korumaya yönelik yeni yasal düzenlemeler üzerinde çalışıyor. Özellikle yaş doğrulama sistemleri, erişim kısıtlamaları ve platformlara yönelik yaptırımlar, devletlerin gündemindeki başlıca başlıklar arasında yer alıyor.

Sanal dünyaya sınır çiziliyor (Fotoğraf Anadolu Ajansı'ndan alınmıştır)

Bu çerçevede Avrupa'da dikkat çeken son adım Portekiz'den geldi. İktidardaki Sosyal Demokrat Parti (PSD) tarafından hazırlanan sosyal medya yasa tasarısı, mecliste kabul edilerek komisyona gönderildi. Tasarıya göre 13 yaşın altındaki çocukların sosyal medya platformlarına erişimi tamamen yasaklanacak. 13-16 yaş grubundaki kullanıcılar ise ancak ebeveyn ya da sınıf öğretmeni izniyle sosyal medya kullanabilecek.

Portekiz’den 13 yaş altına sosyal medya kısıtlaması: Devletler algoritmalara karşı savaş açtı-3

PORTEKİZ'DE YAŞ SINIRI VE DİJİTAL ANAHTAR SİSTEMİ

Tasarı, genç kullanıcılar için zorunlu yaş doğrulaması öngören "dijital anahtar" sistemini de içeriyor. Buna göre platformlar, kullanıcıların yaşını doğrulamak amacıyla teknik önlemler almak zorunda kalacak. Kurallara uymayan şirketlere ise 2 milyon avroya kadar para cezası uygulanması planlanıyor.

Mecliste yapılan oylamada tasarı, Sosyalist Parti (PS), PAN ve Halk İçin Birlikte (JPP) partilerinin desteğiyle kabul edilirken, bazı partiler çekimser kaldı, ana muhalefetteki Chega ve Liberal Girişim ise düzenlemeye karşı çıktı. Tasarı, komisyondaki değerlendirmelerin ardından yeniden genel kurulun onayına sunulacak.

Portekiz’den 13 yaş altına sosyal medya kısıtlaması: Devletler algoritmalara karşı savaş açtı-4

TÜRKİYE'DE 15 YAŞ ALTINA SOSYAL MEDYA KISITLAMASI GÜNDEMDE

Benzer bir düzenleme hazırlığı Türkiye'de de yürütülüyor. Hazırlanan yeni yasa teklifine göre 15 yaşından küçük çocukların sosyal medya platformlarında kendi adlarına hesap açmasının engellenmesi planlanıyor. Düzenlemenin merkezinde, platformların kullanıcı yaşını doğrulamasını zorunlu kılacak kimlik doğrulama sistemi bulunuyor.

AK Parti Sözcüsü Ömer Çelik, sosyal medya düzenlemesine ilişkin açıklamasında, çocukların korunması, dezenformasyona karşı direnç ve siber egemenliğin güçlendirilmesinin hedeflendiğini belirterek, teknoloji şirketlerinin algoritmalar üzerinden toplumları ve seçim süreçlerini etkileyebildiğine dikkat çekti.

Portekiz’den 13 yaş altına sosyal medya kısıtlaması: Devletler algoritmalara karşı savaş açtı-5

İSPANYA'DAN TEKNOLOJİ OLİGARKLARINA UYARI

Avrupa'da benzer bir söylem İspanya cephesinden de geldi. Başbakan Pedro Sánchez, sosyal medyayı "Vahşi Batı'ya dönüşen bir alan" olarak tanımlayarak platformlara yönelik beş maddelik önlem paketi üzerinde çalıştıklarını açıkladı. Sánchez, sosyal medya şirketlerine cezai sorumluluk getirilmesi gerektiğini savunurken, özellikle suç içerikleri, şiddet ve çocukların korunması konularında daha sert tedbirlerin alınacağını vurguladı.

Portekiz’den 13 yaş altına sosyal medya kısıtlaması: Devletler algoritmalara karşı savaş açtı-5

KÜRESEL EĞİLİM: YAŞ DOĞRULAMA VE DAHA SIKI DENETİM

Portekiz'deki yeni yasa girişimi, Avrupa'da giderek güçlenen ortak bir yaklaşımın parçası olarak değerlendiriliyor. Çocuk ve gençlerin dijital ortamda karşılaştığı risklerin artması, hükümetleri yaş sınırlamaları, ebeveyn izni ve platformlara yönelik daha sert yaptırımlar içeren düzenlemelere yöneltiyor.

Uzmanlara göre, önümüzdeki dönemde sosyal medya platformlarının kullanıcı güvenliği konusunda daha fazla sorumluluk üstlenmesi ve yaş doğrulama gibi teknik uygulamaların yaygınlaşması bekleniyor.