Çin'in gizemli "İlahi Ejderha" uzay uçağının ilk net görüntüsü ABD raporunda ortaya çıktı
Çin'in altı yıldır sır gibi sakladığı ve yörüngeye en az dokuz tanımlanamayan cisim bırakan "İlahi Ejderha" (Shenlong) uzay uçağı, ABD Savunma İstihbarat Teşkilatı'nın 130 sayfalık güvenlik raporunda ilk kez net şekilde görüntülendi. Amerikan X-37B uzay uçağına şaşırtıcı derecede benzeyen gizemli aracın, bıraktığı nesneleri robotik kolla geri topladığı ve yörüngede uydu avlama antrenmanı yaptığı düşünülüyor.
ABD Savunma İstihbarat Teşkilatı (DIA) tarafından yayımlanan yeni bir güvenlik raporu, Çin'in Dünya yörüngesinde görev yapan gizemli uzay uçağının bugüne kadarki ilk net fotoğrafını gün yüzüne çıkardı. 2022 yılından bu yana alçak Dünya yörüngesine (LEO) en az dokuz tanımlanamayan nesne bırakan "Shenlong" (İlahi Ejderha) adlı aracın gizliliği kaldırılan uydu görüntüsü, uçağın tasarımı ve yetenekleri hakkında ilk kez somut ipuçları sunuyor.
Altı yılı aşkın süredir aktif olarak görev yapan yeniden kullanılabilir kanatlı uzay aracı, yörüngeye bıraktığı gizemli yükler nedeniyle uzun süredir hükümet yetkilileri, özel şirketler ve bağımsız araştırmacılar tarafından yer tabanlı radarlarla yakından takip ediliyordu. Pekin yönetimi bugüne kadar insansız aracın tasarımına dair hiçbir bilgi veya fotoğraf paylaşmazken, eldeki tek görseller uçağın yüzeyinden Dünya'ya yansıyan bulanık ışık parlamalarından ibaretti.
130 SAYFALIK İSTİHBARAT RAPORUNDAN ÇIKAN SÜRPRİZ KARE
Live Science'ın haberine göre, DIA'nın 26 Ekim Pazartesi günü yayımladığı ve Amerikan uzay varlıklarına yönelik riskleri değerlendiren 130 sayfalık "Uzayda Güvenlik Zorlukları" raporunun 53. sayfasında daha önce hiç görülmemiş bir fotoğrafa yer verildi. "Çin Halk Cumhuriyeti Uzay Uçağı" başlığıyla paylaşılan bu karenin, 2024 yılında özel uzay şirketi Maxar Technologies'e (yeni adıyla Vantor) ait bir uydu tarafından çekildiği belirtildi.
Rapordaki bu sürpriz detayı ilk fark eden ve X platformunda paylaşan isim, Çin uzay programı üzerine uzmanlaşmış gazeteci Andrew Jones oldu. Raporun ilgili bölümünde veya fotoğraf altında görüntünün türünün ilk örneği olduğuna ya da neden daha önce gizli tutulduğuna dair hiçbir açıklama yer almaması, raporu hazırlayanların bu karenin önemini fark edip etmediği sorusunu gündeme getirdi.
Raporda Çin'in halihazırda "Shenlong" ve "Tengyun" (Bulut Binicisi) olmak üzere iki aktif uzay uçağı tasarımına sahip olduğu belirtiliyor. Fotoğraf altında görüntünün hangi araca ait olduğu açıkça yazmasa da bugüne kadar Tengyun modeline ait doğrulanmış bir fırlatma bulunmuyor. Ayrıca olası prototip fotoğraflarının yeni görüntüdeki araçtan çok farklı olması nedeniyle uzmanlar, karedeki uçağın büyük olasılıkla Shenlong olduğu konusunda hemfikir.
AMERİKAN X-37B UZAY UÇAĞI İLE ŞAŞIRTICI BENZERLİK
Yeni fotoğraf ortaya çıkana kadar Shenlong hakkında bilinenler, tıpkı NASA'nın ikonik uzay mekikleri gibi bir roketle uzaya fırlatıldığı, Dünya etrafında döndükten sonra süzülerek iniş yaptığı ve yakıt ikmaliyle yeniden alçak Dünya yörüngesine gönderilebildiğiyle sınırlıydı. Ortaya çıkan görüntü ise Çin'in uzay uçağının, ABD Uzay Kuvvetleri'ne ait X-37B ile büyük benzerlikler taşıdığını kanıtladı. 2010 yılındaki ilk fırlatılışından bu yana yedi yörünge görevini tamamlayan X-37B, şu anda kuantum navigasyon deneyleri yapmak üzere yörüngede bulunuyor.
Teknoloji haber sitesi ArsTechnica ve savunma sanayii platformu Global Defense News tarafından incelenen fotoğrafta öne çıkan tasarım detayları ve iki araç arasındaki farklar şu şekilde sıralanıyor:
- Ortak Tasarım Özellikleri: Çin uzay uçağında tıpkı X-37B'de olduğu gibi delta kanatlar, yük bölmesi kapakları, koyu renkli bir ısı kalkanı ve elektrik üreten güneş panellerine sahip arkaya monte edilmiş bir servis modülü bulunuyor.
- Kanat Geometrisi: Genel yerleşim Amerikan aracını büyük ölçüde kopyalasa da kanat geometrisindeki farklılıklar iki uzay aracının dıştan birebir aynı olmadığını gösteriyor.
- Boyut Belirsizliği: Amerikan X-37B uçağının 8,8 metre uzunluğa ve 4,5 metre kanat açıklığına sahip olduğu bilinirken, Shenlong'un tam boyutları hala belirsizliğini koruyor.
Global Defense News, yeni görüntünün Shenlong için doğrudan bir silah rolü ortaya koymadığını ve uçağın büyük olasılıkla askeri bir silah olmadığını aktarıyor. Buna karşın ABD Hava Kuvvetleri Sekreteri Troy E. Meink'in kısa süre önce doğruladığı yörüngedeki Amerikan silahlarına benzer şekilde, Çin'in de uzay tabanlı başka silahlara sahip olduğu tahmin ediliyor. DIA yetkilileri de raporda, Pekin'in uzayda lider olma hedefiyle diğer ülkelerin uydularını bozmak, hasar vermek ve yok etmek üzere yörünge silahları geliştirmeye devam ettiğini vurguluyor.
YÖRÜNGEDE 800 GÜNÜ AŞAN GİZEMLİ GÖREVLER VE YAKINLAŞMA MANEVRALARI
Jiuquan Uydu Fırlatma Merkezi'nden 7 Şubat'ta Long March 2F roketiyle fırlatılan ve şu anda dördüncü görevini sürdüren Shenlong, toplamda 800 günden fazla süreyi yörüngede geçirdi. Çin'in bu dört görevde tek bir aracı mı yoksa birden fazla uzay uçağını mı kullandığı henüz bilinmezken, aracın geçmişten bugüne uzanan görev takvimi şöyle şekillendi:
- Eylül 2020: Uzaya ilk fırlatılış ve iki gün süren ilk test uçuşu.
- Ağustos 2022 - Mayıs 2023: Alçak Dünya yörüngesinde sekiz ay süren ilk uzun kapsamlı görev.
- Aralık 2023 - Eylül 2024: Yeni uydu fotoğrafının da çekildiği dokuz aylık ikinci uzun uçuş.
- 7 Şubat 2026: Halihazırda devam eden dördüncü yörünge görevinin başlangıcı.
Shenlong, görevleri boyunca Dünya etrafına ne amaçla kullanıldığı bilinmeyen ve çoğunlukla "küp uydu" (cubesat) olarak adlandırılan küçük uydulardan oluşan en az dokuz nesne bıraktı. Bu nesnelerden sonuncusu geçtiğimiz haziran ayında yörüngeye salındı. Alçak Dünya yörüngesindeki uzay araçlarını takip eden gökbilimci Jonathan McDowell, uzay uçağının bu nesneyi muhtemelen robotik bir kol yardımıyla geri topladığını ve ağustos ayı sonlarında yeniden serbest bıraktığını öne sürdü.
Yeni DIA raporu ayrıca, uzay uçağının Kasım 2022'deki ikinci görevi sırasında eşlikçi bir uyduyla manevra yaptığını, bu küçük araca 100 metre (330 fit) kadar yaklaştığını ve hatta onu yakalayıp yeniden bırakmış olabileceğini doğruluyor. Bu bulgular, Shenlong'un temel amacının yörüngedeki diğer uzay araçlarıyla "buluşma ve yakınlık operasyonları" yürütmek olduğu, bıraktığı nesnelerin ise yakın geçiş ve yakalama antrenmanları için birer hedef olarak kullanıldığı yönündeki teorileri güçlendiriyor.


