Takvim.com.tr ABD’nin İran planı ortaya çıktı: 450 kilo uranyum için kara operasyonu masada
ABD ve İsrail’in, savaşın ilerleyen aşamalarında İran’ın elindeki yaklaşık 450 kilogram yüzde 60 oranında zenginleştirilmiş uranyum stokunu ele geçirmek için özel kuvvet destekli sınırlı bir kara operasyonu seçeneğini değerlendirdiği ortaya çıktı. Kaynaklara göre plan, yeraltındaki ağır korumalı nükleer tesislere hedef odaklı bir müdahaleyi içeriyor. Söz konusu stokun kısa sürede nükleer silah seviyesine çıkarılabilecek kapasitede olması nedeniyle Washington ve Tel Aviv’in uranyumu ele geçirme veya yerinde etkisiz hale getirme senaryolarını masada tuttuğu belirtildi.
Takvim.com.tr Giriş Tarihi: Güncelleme Tarihi:
Hızlı Özet Göster
- ABD Başkanı Donald Trump, İran'a yönelik bir kara harekatı ihtimalini dışlamadığını açıkladı.
- Axios haber sitesi, ABD ve İsrail'in İran'ın yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyum stokunu hedef alan sınırlı bir özel operasyon seçeneğini değerlendirdiğini bildirdi.
- ABD'nin Tahran ve Beyrut'a düzenlediği hava saldırılarına karşılık İran, Suudi Arabistan ve Kuveyt'teki hedeflere misilleme saldırıları gerçekleştirdi.
- Operasyonun hedefinin, İran'ın İsfahan, Fordo ve Natanz'daki yeraltı tesislerinde bulunan ve nükleer silah yapımına uygun olduğu belirtilen uranyum stoku olduğu ifade edildi.
- Yetkililer, planlanan operasyonun geniş çaplı bir işgal yerine, uranyumu ülke dışına çıkarmayı veya yerinde etkisiz hale getirmeyi amaçlayan hedef odaklı bir harekat olduğunu belirtti.
ABD, İsrail ve İran arasında devam eden savaş dokuzuncu gününde daha da şiddetlendi. ABD Başkanı Donald Trump'ın İran'a yönelik "çok sert vuracağız" açıklamasının ardından gece saatlerinde Tahran ve Beyrut'ta yeni hava saldırıları gerçekleştirildi. Yerel kaynaklar, İran'ın başkenti Tahran'da üç petrol depolama tesisinin hedef alındığını bildirdi.
Washington ve Tel Aviv’den İran planı: Özel operasyon seçeneği masada (Fotoğraflar Anadolu Ajansı'ndan alınmıştır)
İran ise saldırılara karşılık olarak bölgedeki bazı hedeflere yönelik misilleme saldırıları düzenledi. Saldırılardan Suudi Arabistan ve Kuveyt başta olmak üzere bazı Körfez ülkelerinin etkilendiği belirtilirken, İsrail'in kuzeyindeki birçok şehirde sirenlerin çaldığı ve hava savunma sistemlerinin devreye girdiği aktarıldı.
TRUMP: KARA HAREKATI İHTİMALİNİ DIŞLAMIYORUM
Gelişmelerin ardından ABD Başkanı Donald Trump, İran'a karşı olası askeri adımlara ilişkin açıklamalarda bulundu. ABD basınına konuşan Trump, İran'a yönelik bir kara operasyonu ihtimalini tamamen dışlamadığını belirterek, gerektiği takdirde bu seçeneğin değerlendirilebileceğini söyledi. Trump, önceki ABD başkanlarının sık sık dile getirdiği "kara birlikleri gönderilmeyecek" şeklindeki açıklamalardan farklı bir yaklaşım benimsediğini ifade etti. "Kara birlikleri konusunda bir korkum yok" diyen Trump, "Daha önce her başkanın yaptığı gibi 'kara birlikleri olmayacak' demiyorum. Bunun yerine 'muhtemelen gerek olmayacak' ya da 'eğer gerekirse' diyorum." ifadelerini kullandı.
Trump, İran'a yönelik olası bir kara operasyonunun hangi birlikler tarafından gerçekleştirilebileceğine ilişkin soruya ise doğrudan yanıt vermekten kaçındı. Konunun hassas olduğunu belirten Trump, "Bu konuda konuşmak bile istemiyorum. Böyle bir adım atılırsa, onların vereceği kayıplar o kadar büyük olur ki karada savaşamazlar." dedi.
ABD VE İSRAİL'DEN ÖZEL OPERASYON İHTİMALİTrump'ın kara operasyonu ihtimaline kapıyı açık bırakmasının ardından ABD ve İsrail'in İran'ın nükleer programına yönelik sınırlı bir askeri operasyon seçeneğini değerlendirdiği ileri sürüldü. ABD merkezli Axios haber sitesinin dört ayrı kaynağa dayandırdığı haberine göre Washington ve Tel Aviv yönetimleri, savaşın ilerleyen aşamalarında İran'ın yüksek düzeyde zenginleştirilmiş uranyum stokunu hedef alan özel bir operasyonu gündemde tutuyor.
KRİTİK HEDEF: YÜKSEK ORANDA ZENGİNLEŞTİRİLMİŞ URANYUM
Haberde, İran'ın elinde bulunduğu belirtilen yaklaşık 450 kilogram yüzde 60 oranında zenginleştirilmiş uranyumun ABD ve İsrail açısından en kritik hedeflerden biri olduğu ifade edildi. Uzmanlara göre bu miktardaki uranyumun kısa süre içinde yüzde 90 seviyesine çıkarılması durumunda nükleer silah üretiminde kullanılabilecek seviyeye ulaşabileceği değerlendiriliyor. Tam kapasiteye ulaşması halinde söz konusu stokun yaklaşık 11 nükleer bomba üretimine yetecek miktarda olduğu belirtiliyor.
YERALTI TESİSLERİ OPERASYONU ZORLAŞTIRIYOR
Axios'a konuşan kaynaklara göre uranyum stokunun ele geçirilmesine yönelik bir operasyonun ABD veya İsrail askerlerinin İran topraklarına girmesini gerektirebileceği değerlendiriliyor. Ancak söz konusu nükleer materyalin büyük bölümünün ağır koruma altında bulunan yeraltı tesislerinde tutulması, böyle bir operasyonu son derece karmaşık ve riskli hale getiriyor. Kaynaklar, operasyonun ABD birlikleri, İsrail özel kuvvetleri ya da iki ülkenin ortak askeri gücü tarafından gerçekleştirilebileceğini belirtti.
RUBİO: BİRİLERİNİN GİDİP ONU ALMASI GEREKECEK
Axios'un aktardığına göre ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio da Kongre'de gerçekleştirilen kapalı bir bilgilendirme toplantısında İran'ın zenginleştirilmiş uranyum stokuna ilişkin sorulara dikkat çekici bir yanıt verdi. Rubio, söz konusu uranyumun güvence altına alınması için "Birilerinin gidip onu alması gerekecek." ifadelerini kullandı.
WASHİNGTON İKİ SENARYO ÜZERİNDE DURUYOR
ABD'li yetkililere göre Trump yönetimi şu anda iki farklı senaryoyu değerlendiriyor. İlk senaryoya göre İran'daki zenginleştirilmiş uranyum stokunun ülke dışına çıkarılması planlanıyor. İkinci seçenekte ise nükleer uzmanların tesislere giderek uranyumu yerinde seyrelterek etkisiz hale getirmesi değerlendiriliyor. Yetkililer, bu tür bir operasyonun yalnızca özel kuvvetleri değil, aynı zamanda nükleer bilim insanlarını ve Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) uzmanlarını da kapsayabileceğini belirtiyor.
"BÜYÜK İŞGAL DEĞİL SINIRLI OPERASYON"
Axios'a konuşan üst düzey bir ABD'li yetkili ise tartışılan planların geniş çaplı bir kara işgali anlamına gelmediğini söyledi. Yetkili, planlanan operasyonun büyük askeri birliklerin İran'a girmesi şeklinde değil, daha küçük ölçekli ve yüksek hassasiyetli özel kuvvet operasyonları şeklinde tasarlandığını belirtti. Bir başka kaynak da değerlendirilen senaryoların "Felluce benzeri büyük bir savaş değil, sınırlı ve hedef odaklı operasyonlar" olduğunu ifade etti.
URANYUM ÜÇ FARKLI TESİSTE TUTULUYOR
ABD ve İsrail istihbaratına göre İran'ın zenginleştirilmiş uranyum stokunun önemli bir kısmı İsfahan'daki nükleer tesisin yeraltı tünellerinde bulunuyor. Kalan kısmının ise Fordo ve Natanz nükleer tesislerinde tutulduğu değerlendiriliyor. Savaşın ilk günlerinde ABD ve İsrail'in Natanz ve İsfahan'daki tesislere düzenlediği saldırıların, tesis girişlerini kapatmayı ve uranyumun başka bölgelere taşınmasını engellemeyi amaçladığı belirtiliyor.
