ABD’nin İran planı ortaya çıktı: 450 kilo uranyum için kara operasyonu masada

ABD-İsrail-İran savaşı 9. gününde şiddetlenerek devam ediyor. ABD Başkanı Donald Trump'ın İran'a yönelik "çok sert vuracağız" açıklamasının ardından gece saatlerinde Tahran ve Beyrut'a yönelik hava saldırıları düzenlendi. İran'ın başkenti Tahran'da üç petrol depolama tesisinin vurulduğu bildirildi.

İran’ın uranyum stokuna operasyon hazırlığı: ABD ve İsrail’den yeni senaryo (Fotoğraflar Anadolu Ajansı'ndan alınmıştır)

İran ise saldırılara misilleme olarak bölgedeki bazı hedeflere yönelik saldırılar gerçekleştirdi. Saldırılardan Suudi Arabistan ve Kuveyt başta olmak üzere bazı Körfez ülkelerinin etkilendiği belirtilirken, İsrail'in kuzeyindeki birçok şehirde sirenler çaldı ve hava savunma sistemleri devreye girdi.

KARA HAREKATI MASADA

Bu gelişmelerin gölgesinde ABD Başkanı Donald Trump, İran'a yönelik olası askeri adımlar konusunda dikkat çeken açıklamalarda bulundu. ABD basınına konuşan Trump, gerektiği takdirde İran'a karşı kara harekatı seçeneğinin masada olduğunu belirterek, bu ihtimali tamamen dışlamadığını söyledi.

Trump, olası bir kara operasyonuna ilişkin değerlendirmesinde, daha önceki başkanların kullandığı ifadelerden farklı bir yaklaşım benimsediğini vurguladı.

ABD Başkanı Trump, "Kara birlikleri konusunda bir korkum yok. Daha önce her başkanın yaptığı gibi 'Kara birlikleri olmayacak' demiyorum. Ben bunu söylemiyorum. Ben bunun yerine, 'Muhtemelen gerek olmayacak' diyorum ya da 'eğer gerekirse' ifadesine başvuruyorum" dedi.

TRUMP'TAN KARA HAREKATI MESAJI

Trump, İran'a karşı olası bir kara operasyonunun hangi ABD birlikleri tarafından gerçekleştirilebileceğine ilişkin soruya ise net yanıt vermekten kaçındı.

Bir gazetecinin yönelttiği soruya karşılık Trump, konunun hassas olduğunu belirterek, "Bu konuda konuşmak bile istemiyorum. Bence bu uygun bir soru değil ve cevaplamayacağım. (Bunun için) çok iyi bir sebep olması gerekir. Eğer bunu yaparsak, o kadar büyük kayıplar verirler ki karada savaşamazlar." ifadelerini kullandı.

ABD VE İSRAİL'DEN ÖZEL KUVVET SEÇENEĞİ

Trump'ın kara operasyonu ihtimaline kapıyı açık bırakmasının ardından ABD ile İsrail'in İran'daki yüksek derecede zenginleştirilmiş uranyum stokuna yönelik özel operasyon seçeneğini değerlendirdiği ileri sürüldü.

ABD merkezli Axios haber sitesinin dört farklı kaynağa dayandırdığı haberine göre Washington ve Tel Aviv yönetimleri, savaşın ilerleyen aşamalarında İran'ın nükleer kapasitesini sınırlamak amacıyla İran topraklarında sınırlı bir askeri operasyon düzenleme seçeneğini masada tutuyor.

KRİTİK HEDEF: 450 KİLOGRAM ZENGİNLEŞTİRİLMİŞ URANYUM

Haberde, İran'ın elinde bulunduğu belirtilen yaklaşık 450 kilogram yüzde 60 oranında zenginleştirilmiş uranyumun ABD ve İsrail açısından en kritik hedeflerden biri olduğu vurgulandı.

Uzmanlara göre bu miktardaki uranyumun birkaç hafta içinde yüzde 90 seviyesine çıkarılması durumunda nükleer silah üretiminde kullanılabilecek seviyeye ulaşabileceği değerlendiriliyor.

Tam kapasiteye ulaşması halinde söz konusu stokun 11 nükleer bomba üretimine yetecek miktarda olduğu ifade ediliyor.

YERALTI TESİSLERİ OPERASYONU ZORLAŞTIRIYOR

Axios'a konuşan kaynaklar, uranyum stokunun ele geçirilmesine yönelik bir operasyonun ABD ya da İsrail askerlerinin doğrudan İran topraklarına girmesini gerektirebileceğini belirtti.

Ancak söz konusu nükleer materyalin büyük bölümünün yeraltındaki ağır korumalı tesislerde bulunması, operasyonu son derece zor ve riskli hale getiriyor.

Kaynaklara göre operasyonun ABD birlikleri, İsrail birlikleri ya da iki ülkenin ortak askeri gücü tarafından gerçekleştirilebileceği değerlendiriliyor.

RUBİO: BİRİLERİNİN GİDİP ONU ALMASI GEREKECEK

Axios'un aktardığına göre ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio da Kongre'de düzenlenen kapalı bir brifingde İran'ın zenginleştirilmiş uranyumuna ilişkin sorulara çarpıcı bir yanıt verdi.

Rubio, söz konusu uranyum stokunun güvence altına alınması için "Birilerinin gidip onu alması gerekecek" ifadelerini kullandı.

İKİ FARKLI SENARYO TARTIŞILIYOR

ABD'li yetkililere göre Trump yönetimi şu anda iki temel senaryo üzerinde duruyor. İlk senaryoda İran'daki zenginleştirilmiş uranyumun tamamen ülke dışına çıkarılması planlanıyor. İkinci seçenekte ise nükleer uzmanların tesislere giderek uranyumu yerinde seyrelterek etkisiz hale getirmesi değerlendiriliyor.

Yetkililer, bu tür bir operasyonun yalnızca özel kuvvetleri değil aynı zamanda nükleer bilim insanlarını ve Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) uzmanlarını da kapsayabileceğini belirtiyor.

"BÜYÜK İŞGAL DEĞİL HEDEF ODAKLI OPERASYON"

Axios'a konuşan üst düzey bir ABD'li yetkili, tartışılan planların geniş çaplı bir kara işgali anlamına gelmediğini vurguladı. Yetkili, operasyonun büyük askeri birliklerin İran'a girmesi şeklinde değil, küçük ve yüksek hassasiyetli özel kuvvet operasyonları şeklinde planlandığını söyledi.

Bir başka kaynak ise değerlendirilen senaryoların "Felluce benzeri büyük bir savaş değil, sınırlı ve hedef odaklı operasyonlar" olduğunu ifade etti.

URANYUM ÜÇ NÜKLEER TESİSTE TUTULUYOR

ABD ve İsrail istihbaratına göre İran'ın zenginleştirilmiş uranyum stokunun büyük bölümü İsfahan'daki nükleer tesisin yeraltı tünellerinde bulunuyor. Kalan kısmının ise Fordo ve Natanz nükleer tesislerinde tutulduğu değerlendiriliyor.

Savaşın ilk günlerinde ABD ve İsrail'in Natanz ve İsfahan tesislerine düzenlediği saldırıların, tesis girişlerini kapatmayı ve uranyumun başka bölgelere taşınmasını engellemeyi amaçladığı belirtiliyor.