1953 CIA darbesi

Kaynak Gazete
Giriş Tarihi:
1953 CIA darbesi
1953'ta gerçekleşen CIA darbesinin sırasıyla 7 nedeni bulunuyordu.
1953 CIA darbesi-1 1947'de Filistin'e 2 milyon Yahudi gelmişti. Bunlar ABD ve Avrupa'nın teşvikiyle burayı kendilerine yurt edindiler. 29 Kasım 1947'de BM Genel Kurulu'nda oylama yapıldı. Arap devletleri ve Türkiye olumsuz oy verdi ama ABD ve İngiltere'nin baskısıyla devlet kuruldu. Aslında oylamada kimin ne oy vereceği baştan belliydi, ama Liberya, Haiti, Filipinler ve Etiyopya'nın oyu belli değildi ve sonuç onlara kalmıştı. Bu ülkeler ABD baskısıyla evet verdiler. Bölgenin sahibi Filistinlilere kimse bir şey sormadı ve kendi anayurtlarında ya evsiz, yurtsuz ya da 2. sınıf vatandaş durumuna düştüler.
1953 CIA darbesi-2 İsrail Devleti'nin kuruluşunun ilanının ertesi günü 15 Mayıs 1948'de Güney'den Mısır, Kuzey'den Suriye ve Lübnan, Doğu'dan Ürdün İsrail'e karşı saldırıya geçti ama savaşı İsrail kazandı ve toprakları 1947'de ilan edilenden de fazla oldu.
1953 CIA darbesi-3 Mısır, yenilgi sonrası İsrail'i güçsüz bırakmak için Akabe Körfezi'ni tamamen ele geçirmek istiyordu. Ama sefahat düşkünü dejenere Kral Faruk'la bunun olamayacağı belliydi.
1953 CIA darbesi-4 1952'de Mısır'da iktidarı ele geçiren Cemal Abdülnasır, İsrail ve Batı emperyalizmine karşı Arap dünyasının tek kahramanı ve kurtarıcısı durumuna gelmişti. Nasır, Doğu Bloku'yla yakınlaştı. Özellikle Çekoslovakya'dan silah aldı ve Asuan Barajı'nı yaptı. Nasır, ekonomik ve askeri olarak Mısır'ı çok güçlendiriyordu. Asuan Barajı'nın yapımı için Nasır'ın aradığı krediyi Avrupa ve ABD, İsrail'in güvenliği tehlikeye girer diye vermedi.
1953 CIA darbesi-5 Nasır, Süveyş Kanalı'nı da devletleştirmek istiyordu nitekim sonra devleştirdi de. İngiltere ve Fransa, 1888 İstanbul Andlaşması'na göre, barışta ve savaşta bütün ülke gemilerine açık olacağına karar verilen Süveyş'i andlaşma hükümlerine uymayarak I. ve II. Dünya Savaşı'nda diğer ülke gemilerine kapatmıştı. Kanal, hem stratejik olarak çok önemliydi hem de büyük bir gelir kapısıydı. Ortadoğu'nun petrol yılları Batı'ya kapanıyordu. Nasır, ancak 1956''da Süveyş'i millileştirebildi ve oradan gelen parayla Asuan Barajı'nı yaptı.
1953 CIA darbesi-6 1952'den sonra gidişatın İsrail ve kendisi aleyhine olduğunu gören CIA, müttefik ülke arayışında İran'ı seçti ve darbe yaptı. Böylece Müslüman dünyayı böldü, petrol kapısını açtı ve adamı Rıza Pehlevi'yi getirdi.
1953 CIA darbesi-7 1979'da İran'ı ve öncesinde de Afganistan'ı kaybeden ABD, bu kez 1980'de Türkiye'de darbe yaptırdı.

Günün Manşetleri

Tüm Manşetler