Dr. Kadir Tuna: Yunanistan'ın ateşi Avrupa'yı yakabilir

Yardım paketleri Yunanistan için krizden çıkışın anahtarı olacak mı?
Yunanistan ekonomisinde yaşanan çöküşün önlenememesi daha büyük felaketlere yola açabilir. Sorun sadece Alman yatırımcılarının riskleri değil, euro alanının geleceği tehdit altında. Şu an uygulanan acı reçete, Yunanistan ekonomisini sosyal felaketlerin eşiğine getirmiş durumda. Öyle bir ekonomi düşününki 300 milyar euroluk borcunuz var. Bütçeniz açık vermekte. Resesyondasınız ve bütçe gelirleri gerilemiş durumda. Yunanistan şuan piyasalardan borçlanabilmek için çok yüksek maliyetlere katlanmakta. Yıllık yüzde 5 faiz gibi destek paketleri ve ihraç ettiği kısa vadeli tahvillere karşılık bunu 3.65 ile geri ödemek zorunda kalacak olması, bir ülkenin geleceğinin ipotek altına girmesine yeterli olacaktır. Sanırım ne Avrupa Birliği'nin 30 milyar dolarlık yardım paketi, ne de 10 milyar dolarlık IMF desteği bu ateşi söndürecek gibi gözükmekte.

Avrupa'nın ve euronun geleceğine ilişkin endişeli bekleyişin sonuçları neler olabilir?
Bugün için Avrupa Merkez Bankası'nın Yunanistan için yapmaya çalıştığı Avrupa Birliği'nin ve euronun itibarını koruma çabasıdır. Avrupa Birliği küresel krizde önemli itibar kaybına uğradı. Kriz Avrupa'nın bankacılık ve reel sektörünü ABD'ye göre çok daha derinden etkiledi. Kriz, denetim ve düzenlemedeki zafiyetleri ortaya çıkardı. Krize ortak çözüm üretmekte zorlanıldı. Halen krizden çıkışa ilişkin herhangi bir sinyal yok. Son haftalarda euronun dolar karşındaki itibar kaybı ise ileriye dönük kaygıları daha da artırmakta. Şimdi burada tartışılması gereken önemli bir nokta Avrupa Birliği'nin ağır yükünü taşıyan başta Almanya, Fransa ve İtalya'nın durumu. Artık bu ülke vatandaşları kendi vergileri ile Euro alanındaki ülkelerin desteklenmesine hiçte sıcak bakmamakta. Açıkçası tek sesin çıkması gereken Avrupa'da ahenk kaybolmuş durumda.

Yunanistan'ın ve Avrupa ekonomisinin geleceği Türkiye'yi nasıl etkiler?
Türkiye'nin son yıllarda dış ticarette Avrupa Birliği'ne olan bağımlılığı hızla gerilemekte. Yıllarca Türkiye'nin geleneksel ticaret partneri haline gelen AB'ye karşın yeni pazarlara ulaşması krizin etkilerini daha da aza indirmeyi başardı. Çevre ülkelerle son yıllarda ticaret hacmimiz iki katına ulaştı. Türkiye'nin geçmiş yıllarda ihracatının yüzde 50'yi aşan bölümü AB'ye yapılırken, bugün bu rakam yüzde 50'lerin altına inmiş durumda. AB ve Yunanistan'ın toparlanma süreci uzun yıllar alabilir. Bu nedenle ortaya çıkacak muhtemel olumsuz etkileri daha da azaltabilmek için küresel pazarın daha da çeşitlendirilmesi şart.